Κυριακή, 16 Οκτωβρίου 2016

Αναρχία














( Εισαγωγικό σημείωμα )


 Βλέποντας ένα video με τον Νίκο Ρωμανό το χέρι μου έπιασε το στυλό κι άρχισα να γράφω, να γράφω, να γράφω. . .

Τρέχουν οι σκέψεις και γίνονται λέξεις. . .

Ως Τρύφωνας με χωρίζουν πολλά πράγματα από τον Νίκο Ρωμανό ωστόσο χάρηκα πραγματικά και όχι υποκριτικά που σώθηκε η ζωή του, χάρηκα που θα μπορέσει να συνεχίσει τη ζωή του.

Γιατί ο νέος όσο κι αν διαφωνείς μαζί του είναι το αύριο, το μέλλον, η ελπίδα. Δεύτερη ζωή - σ΄ αυτή τη ζωή - δεν έχει.


               ===============================


Το κείμενο που είχε δώσει ο Νίκος Ρωμανός μετά την απόφαση της Βουλής ήταν :

«Μετά από 31 μέρες σκληρού και ανυποχώρητου αγώνα σταματάω την απεργία πείνας έχοντας σημειώσει μια σημαντική νίκη.

 Η τροπολογία που ψηφίστηκε στην Βουλή με μοναδικό αποδέκτη εμένα, είχε μεγάλες διαφορές από τις αρχικές εξαγγελίες του Υπουργού Δικαιοσύνης, κάνοντας εν τέλει αποδεκτή την απαίτησή μου ακόμα και αν αυτό συνεπάγεται το να 'φοράω βραχιολάκι'.

 Το μόνο σίγουρο είναι ότι αυτή η νίκη ήταν αποτέλεσμα της πολιτικής πίεσης που ασκήσαμε για αυτό και ο κόσμος του αγώνα και η Μαχητική Αναρχία είναι αδιαμφισβήτητα ηθικά, πολιτικά και πρακτικά οι μεγάλοι νικητές.

 Ο πολύμορφος επαναστατικός αγώνας και εμείς ως πολιτικοί κρατούμενοι, βγαίνουμε πιο δυνατοί από αυτήν την μάχη.

 Υψώνω την γροθιά μου στέλνοντας τους πιο θερμούς χαιρετισμούς και την απεριόριστη αγάπη μου σε όλους εκείνους τους συντρόφους που στάθηκαν δίπλα μου με όλα τα μέσα!

 Αλληλεγγύη στους πολιτικούς κρατούμενους


 Ζήτω η αναρχία

 ΥΓ1: Θα ακολουθήσει αναλυτικό κείμενο τις επόμενες μέρες.

 ΥΓ2: Θέλω να ευχαριστήσω επίσης όλους τους γιατρούς του νοσοκομείου που αρνήθηκαν να υποκύψουν στις εισαγγελικές πιέσεις για αναγκαστική σίτιση και με στήριξαν όσο μπορούσαν».

        ==========================================

Ας δούμε λίγο και την άλλη πλευρά του νομίσματος - βασική αρχή του ΑΣΤΡΟΛΑΒΟΥ.

         ==========================================


Μια τελεία στον επαναστατικό παροξυσμό του Ρωμανού

Με έκπληξη (ή μάλλον όχι και τόση) παρατηρώ τις τελευταίες μέρες τον κόσμο να υστεριάζει πάνω στο δράμα του Νίκου Ρωμανού, και να πλέκει με περισσό ζήλο ένα περίτεχνο επαναστατικό κέντημα εξ αφορμής του, που ειλικρινά με κάνει να αναρωτιέμαι αν οι γύρω μου ξέχασαν πως πρόκειται για καταδικασμένο και αμετανόητο εγκληματία που έχει εκτίσει ελάχιστη απ’ την ποινή του. Η σκέψη δε, ότι ίσως και να το γνωρίζουν καλά αυτό, αλλά να μην έχουν πρόβλημα να κυκλοφορεί ανάμεσά τους ένας επικίνδυνος άνθρωπος που καίει, σπάει, πυροβολεί, γαμάει και δέρνει επειδή, παρά τον ακραίο ιδεαλισμό του, κατά βάθος είναι ψυχούλα μωρέ, με ανησυχεί ακόμα περισσότερο. Κι επειδή ξέρω τον αντιδραστικό τρόπο που λειτουργεί η ελληνική σκέψη, ΝΑΙ, γνωρίζω ότι υπάρχουν αναρίθμητοι εγκληματίες εκτός φυλακής, λιγότερο, εξίσου ή και περισσότερο επικίνδυνοι από τον Νίκο Ρωμανό, όπως επίσης ξέρω ότι χαίρουν ασυλίας κι ότι δεν πρόκειται να συλληφθούν ποτέ. Αλλά αυτό δεν σημαίνει πως συναινώ στην χορήγηση άδειας σε ένα τόσο αντικοινωνικό άτομο, ούτε ότι βρίσκω έστω ένα ψήγμα λογικής στην ηρωοποίησή του, επειδή τα εγκλήματά του (κατά τη γνώμη του) έχουν αγνό ιδεολογικό υπόβαθρο. Αν γίνεται, παρακαλώ να μπουν φυλακή όλοι όσοι παρανομούν σε τέτοιο βαθμό. Προφανώς δεν γίνεται, γιατί δεν ζούμε στον κόσμο της Barbie fairytopia. Δεν θα καταργήσουμε, όμως, την έννοια της ποινής εν όλω, επειδή κάποιοι καταφέρνουν να την αποφύγουν.

Τα δικαιώματα του φυλακισμένου (όσα δηλαδή δεν του έχουν αποστερηθεί εκ του νόμου) εννοείται πως είναι αναφαίρετα και αδιαπραγμάτευτα, και κάθε λογικό άτομο συμφωνεί με αυτό. Το δικαίωμα του Ρωμανού στην εκπαίδευση δεν πρέπει να παραβιαστεί, λοιπόν, με κανέναν τρόπο. Ωστόσο, δεν πιστεύω να διανοείται κανείς ότι ένας καταδικασμένος εγκληματίας μπορεί να σουλατσάρει στο Πανεπιστήμιο ανενόχλητος, να παρακολουθεί μαθήματα με τους άλλους, να δίνει εξετάσεις, να πίνει καφέ με την παρέα του και γενικά να ζει τη φοιτητική του ζωή σα να μην τρέχει τίποτα. Γιατί τρέχουν πολλά. Κυρίως το ποινικό του μητρώο. Να σπουδάσει, επομένως, να μεγαλουργήσει ακαδημαϊκά αν θέλει, αλλά εξ αποστάσεως. Ή με όποιον τρόπο κρίνουν πρόσφορο ο νόμος και το δικαστήριο για ένα άτομο που εκ των πραγμάτων τελεί υπό ειδικό νομικό καθεστώς. Το ότι υφίσταται τις συνέπειες του εγκλήματός του δεν συνιστά “εκδίκηση”, όπως άκουσα πολλούς να λένε κατά την εκφορά των μελοδραματικά παραπειστικών τους σοφισμάτων. Είναι η ουσία της ποινικής κύρωσης.

Άκουσα τρελά πράγματα αυτές τις μέρες, και διάβασα κι άλλα, ακόμη πιο εξωφρενικά για αυτή την υπόθεση, μέχρι και ότι “Δεν χρωστάει ο Νίκος Ρωμανός στην κοινωνία, αλλά η κοινωνία σε αυτόν”. Είμαστε με τα καλά μας; Ο Νίκος Ρωμανός είναι ένα παιδί, του οποίου ο κολλητός δολοφονήθηκε μπροστά του από έναν νοσηρά διαταραγμένο αστυνομικό. Τελεία. Τίποτα περισσότερο – τίποτα λιγότερο. Δεν είναι σύμβολο, δεν είναι ήρωας, είναι απλώς ένα παιδί που του συνέβη κάτι αισχρό στην εφηβεία του και κατόπιν, μπλέκοντας τη νεανική του επιπολαιότητα με την ιδεολογική του ακροβασία, πήρε τον νόμο στα χέρια του. Με αποτέλεσμα να μπει φυλακή. Και τώρα κάνει απεργία πείνας για να του χορηγηθεί εκπαιδευτική άδεια που ο εισαγγελέας δεν εγκρίνει. Και είναι λογικό να μην την εγκρίνει, γιατί ο Ρωμανός είναι επικίνδυνος και δεν έχει δείξει ίχνος μεταμέλειας. Λυπάμαι που κάνει απεργία πείνας, εύχομαι ο εντυπωσιακός ζήλος του να συνδέεται όντως με τη δίψα του για μάθηση, αλλά δεν θα τον χρίσω κοινωνικό αγωνιστή επειδή εκβιάζει το δικαστήριο σκοτώνοντας τον εαυτό του.

Σε τελική ανάλυση, οι αυτοκτονικές τάσεις του Ρωμανού, όποιο κι αν είναι το ιδεολογικό περίγραμμά τους και ανεξάρτητα από την πολιτική τους ατζέντα, δεν λύνουν κάποιο πρόβλημα (αν υποθέσουμε ότι υπάρχει). Είναι εκδηλώσεις ψυχικής ανισορροπίας και ακραίου ναρκισσισμού. Και ελπίζω να μην του στερήσουν τη ζωή του, γιατί θα είναι πραγματικά άδικο και κρίμα. Αλλά σε καμία περίπτωση δεν αποτελούν κοινωνικό πρόβλημα ούτε και πρέπει να τις αφήνουμε να χειραγωγούν μια ολόκληρη κοινή γνώμη.

                ==========================================


Το να κάνεις λάθη όταν είσαι νέος δεν είναι κακό. Αποτελεί μέρος της νομοτέλειας της ζωής.

Τα λάθη στη ζωή μας μπορούν - εφόσον δεν μας καταστρέφουν - να αποδειχθούν τελικά ιδιαιτέρως χρήσιμα πλην όμως υπό δύο βασικών προϋποθέσεων :

1) Να μην μας γίνουν συνήθεια.

2 ) Να κάνουμε καινούργια και να μην επαναλαμβάνουμε τα ίδια.

Ο Νίκος Ρωμανός όπως και άλλοι σύγχρονοι ομοϊδεάτες του όταν μιλάει για αναρχία δεν γνωρίζω αν γνωρίζει σε τι ακριβώς πράγμα αναφέρεται. Σε κάτι τέτοιες περιπτώσεις ανατρέχω πάντα στις πηγές, στη γνώση.

Ευθύς αμέσως, παραθέτω έναν ποταμό γνώσεων από διαφορετικές πηγές περί του τι σημαίνει αναρχία σε ιδεολογικό επίπεδο.

Όλες αυτοί οι άνθρωποι για τους οποίους ο ΑΣΤΡΟΛΑΒΟΣ πραγματοποιεί το συγκεκριμένο αφιέρωμα ήταν άνθρωποι που για μένα το δικό τους «καλάσνικοφ » και «μολότοφ » ήταν η δύναμη των ιδεών τους, η συγγραφική τους δραστηριότητα, η γραφίδα τους η σμιλεμένη μέσα από καντάρια γνώσεων, η ευρυμάθεια, η καλλιέργειά τους, η τεράστια μόρφωσή τους. Άνθρωποι που δεν δίστασαν να έρθουν σε σύγκρουση και σε ρήξη με άλλους ομοϊδεάτες, συντρόφους και συνοδοιπόρους τους όταν - για εκείνους - η εφαρμογή των ιδεών και της θεωρίας στη πράξη άρχισε να μοιάζει σαν τη μέρα με τη νύχτα και οι εξουσιαζόμενοι να γίνονται κι εκείνοι με τη σειρά τους εξουσιαστές.

Ο Νίκος Ρωμανός είδε να δολοφονείται ο φίλος του και γι΄ αυτό θα έχει πάντα την συμπάθεια μας . Ένα μεγάλο μέρος του κόσμου του κατέρρευσε μέσα σε μια στιγμή. Όμως στη συνέχεια λάθεψε και βιάστηκε. Βιάστηκε να πει «τη τελευταία πρώτη ». Αντί να κάτσει να δουλέψει πάνω στο μυαλό του, στο πνεύμα του, στη καλλιέργεια και διαμόρφωση του χαρακτήρα του, στη μόρφωση του προκειμένου να μαζέψει κι άλλους κοντά του και με τις ιδέες του πλέον να παλέψει μέσα από τη δημοκρατία με σχηματισμό φορέα λέγεται, συνδικάτο λέγεται, σύλλογος λέγεται, κομμούνα λέγεται, συνεταιρισμός λέγεται, κόμμα λέγεται , να «ταρακουνήσει » το σύστημα, εκείνος προτίμησε την ωμή βία, προτίμησε να γίνει ένας κατάδικος του κοινού ποινικού κώδικα.

Όχι Νίκο, δεν ήταν νίκη της αναρχίας, που θέλεις πολλά καντάρια γνώσης εσύ και πολλοί από τους σύγχρονους ομοϊδεάτες σου για να καταλάβετε τι πραγματικά σημαίνει. Ήταν ομόφωνη απόφαση και νίκη αυτής της χιλιοταλαιπωρημένης και διάτρητης αστικής κοινοβουλευτικής δημοκρατίας μας. Κι ακριβώς επειδή ήταν ομόφωνη - πράγμα τόσο σπάνιο- ήταν νίκη της ανθρωπιάς και της λογικής, νίκη της ζωής απέναντι στον θάνατο.

Εμένα προσωπικά Νίκο δεν θα με αθροίσεις με τους ανθρώπους που συμμερίζονται τις ιδέες σου . Βρίσκομαι απέναντι από σένα, απέναντι από το έγκλημα, τη βία, το καλάσνικοφ,τη μολότοφ, το μπάχαλο, τη καταστροφή και το πλιάτσικο της ξένης περιουσίας που έγινε με ιδρώτα και αίμα, είμαι απέναντι από το «θα τα κάνω όλα πουτάνα » και γαία πυρί μειχθήτω. Έχεις κάθε δικαίωμα εσύ και όσοι συμμερίζονται τη στάση σου να με κατακρίνεις, να με βρίσεις, να με θεωρήσεις ακόμα και μέρος του συστήματος που νομίζεις ότι πολεμάς με τον σωστό τρόπο και δεν βλέπεις πόσοι από τους δήθεν συμπαραστάτες σου σε ήθελαν τελικώς νεκρό για να εξυπηρετήσεις τα δικά τους ιδιοτελή σχέδια, ένα απλό πιόνι στη σκακιέρα ήσουν γι΄ αυτούς και τίποτα περισσότερο.

Θα με αθροίσεις Νίκο Ρωμανέ μαζί με τους άλλους ανθρώπους που χάρηκαν πραγματικά και όχι υποκριτικά που ξεπέρασες τον κίνδυνο και θα ζήσεις γιατί ο νέος άνθρωπος όσο και αν διαφωνείς μαζί του δεν παύει να είναι το αύριο, το μέλλον, η ελπίδα.

 Δεύτερη ζωή - σ΄ αυτή τη ζωή - δεν έχει...


 Τρύφωνας Παπαλεωνίδας


                ====================================




Πήγε καλά το ταξίδι μου, όταν ναυάγησα



Ο Κροπότκιν, ένας από τους σημαντικότερους θεωρητικούς του αναρχισμού, απέδωσε στον Ζήνωνα τον τίτλο του «καλύτερου εκφραστή της αναρχικής φιλοσοφίας στην αρχαία Ελλάδα». Οι ιδέες του επιβίωσαν και στους πνευματικούς απογόνους του για αιώνες. Οι Στωικοί, που συνέχισαν την παράδοση της Σχολής που ίδρυσε ο Ζήνων, εμμένουν στη βασική αρχή ότι ο άνθρωπος πρέπει να ζει έλλογα και σύμφωνα με τη φύση, ενώ καταδικάζουν κάθε αυθαιρεσία του ατόμου. Θεωρούν την αρετή το ύψιστο αγαθό και τη σοφία απαραίτητο όρο για το λειτούργημα του πολιτικού, του ρήτορα, του παιδαγωγού. Εξακολουθούν βέβαια να πιστεύουν ότι όλα τα κράτη είναι κακά, επειδή ο πολιτικός, λόγω της ίδιας της φύσης του κράτους, κάποιες φορές θα πρέπει να δυσαρεστήσει ή τους θεούς ή τον λαό.

Αν στους Στωικούς συναντούμε την αναρχική θεωρία, στους Κυνικούς θα βρούμε την αναρχική πράξη με την πανηγυρική και προληπτική διάλυση κάθε αξίας και θεσμού της οργανωμένης κοινωνίας. Ο περίφημος Διογένης ο Σινωπεύς (412-323 π.Χ.), ο σημαντικότερος εκπρόσωπος του κινήματος των Κυνικών, δεν συγκρότησε ένα θεωρητικό σύστημα αξιών, αλλά με τις πράξεις του γελοιοποίησε, εξευτέλισε κυριολεκτικά τις κυρίαρχες κοινωνικές συμβάσεις, σε σημείο που δύσκολα θα έφτανε και ο πιο ριζοσπαστικός αναρχικός της εποχής μας. Το έδαφος είχε ήδη προλειάνει ο Αντισθένης, ιδρυτής των Κυνικών, ο οποίος κήρυττε δημοσίως ότι δεν θα έπρεπε να υπάρχει κυβέρνηση, ατομική ιδιοκτησία, επίσημη θρησκεία, γάμος.

Αποτέλεσμα εικόνας για διογενης κυνικος



Για τον Διογένη μόνο η ικανοποίηση των φυσικών αναγκών οδηγεί στην ευτυχία και καμία σωματική ανάγκη δεν μπορεί να θεωρηθεί ανήθικη, αφού η φύση τις δημιουργεί όλες. Ωστόσο, οι φυσικές ανάγκες μπορούν να δαμαστούν με την άσκηση, δηλαδή με το να ασκεί κάποιος το σώμα του, ώστε να περιορίζονται οι ανάγκες του στο ελάχιστο δυνατό. Αυτό θα βοηθήσει τον άνθρωπο να αποκτήσει αυτάρκεια: όσο πιο λίγες και απλές είναι οι ανάγκες του, τόσο πιο εύκολα θα μπορεί να τις ικανοποιεί. Η παράδοση στις σωματικές απολαύσεις συνιστά αδυναμία αλλά και αδικία. Στον ευτραφή ρήτορα Αναξιμένη έλεγε σαρκαστικά ο Διογένης: «Αναξιμένη, δώσε λίγη κοιλιά και στους φτωχούς». Είναι γνωστό πως ο Διογένης ζούσε σε ένα πιθάρι και ανάμεσα στα λιγοστά πράγματά του είχε και ένα ποτήρι. Κάποτε, όμως, που πήγε σε μια πηγή για να ξεδιψάσει, είδε ένα παιδί να πίνει νερό με τα χέρια του. Κατάλαβε τότε πως το ποτήρι ήταν κάτι περιττό, μια ψεύτικη ανάγκη, και το πέταξε μακριά.


    ============================================


Μιχαήλ Μπακούνιν: Ο πατέρας της αναρχικής σκέψης

«Ελευθερία χωρίς σοσιαλισμό είναι προνόμιο, σοσιαλισμός χωρίς ελευθερία είναι υποδούλωση και βαρβαρότητα»

Γεννημένος τον Μάιο του 1814, ο Μιχαήλ Μπακούνιν, κατά πολλούς ο πατέρας της «κολεκτιβιστικής αναρχίας», αποτελεί μια από τις πιο σημαντικές και ενδιαφέρουσες επαναστατικές προσωπικότητες του 19ου αιώνα, που σχεδόν σε κάθε πράξη του έμοιαζε να εκφράζει τις πιο δυναμικές πλευρές της αναρχίας.

Ο Μιχαήλ Μπακούνιν γεννήθηκε στο Πριαμούκινο κοντά στο Τβερ (σημερινό Καλίνιν), το 1814, στις 8 Μαΐου (αν και η ακριβής ημερομηνία γέννησής του αμφισβητείται από πολλούς). Προερχόμενος από αριστοκρατική ρωσική οικογένεια, προοριζόταν για στρατιωτική καριέρα στην Αγία Πετρούπολη. Εντούτοις, εκείνος πίστευε ότι οι στρατιώτες είναι δουλοπάροικοι, που δωροδοκούνται με αμοιβές και δώρα για να καταστείλουν τον υπόλοιπο λαό. Και ενώ, το 1828, κατατάχτηκε στη σχολή του πυροβολικού, στρέφει το ενδιαφέρον του προς τη φιλοσοφία. Το 1832 γίνεται αξιωματικός, αλλά μην αντέχοντας τον τρόπο ζωής στο στρατό, παραιτείται το 1835 και οδεύει για τη Μόσχα όπου ελπίζει να σπουδάσει φιλοσοφία.




Η πρώτη Διεθνής και ο Μαρξ

Το 1868, ίδρυσε μαζί με τον Μαρξ τη Διεθνή Ένωση Εργαζομένων, επίσης γνωστή ως Πρώτη Διεθνής, μια ομοσπονδία ριζοσπαστικών συνδικάτων με παραρτήματα-σωματεία στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες. Οι συγκρούσεις μεταξύ του Μπακούνιν και του Μαρξ διαποτίζουν την ιστορία της Διεθνούς και αντικατοπτρίζουν τις διαφορές τους σε επίπεδο τοποθέτησης και χαρακτήρα. Από τη μια, ο Μαρξ ήταν πολιτικός επαναστάτης, από την άλλη, ο Μπακούνιν ήταν κοινωνικός.

Ενώ ο Μαρξ πίστευε ότι η επανάσταση θα ξεσπάσει στις αναπτυγμένες χώρες και το βιομηχανικό προλεταριάτο, ο Μπακούνιν πίστευε ότι η επανάσταση θα ξεκινήσει από τις υπανάπτυκτες χώρες (Ρωσία, Κίνα, Κούβα κτλ) και η βάση της θα είναι οι αγρότες, διανοούμενοι και οι «λούμπεν» προλετάριοι. Όπως έγραψε ο ίδιος το 1848 «το άστρο της επανάστασης θα ανατείλει ψηλά πάνω από τη Μόσχα μέσα από μια θάλασσα αίματος και φωτιάς και θα μεταβληθεί σε φάρο που θα οδηγήσει σε μια απελευθερωμένη ανθρωπότητα». Όπως θα δούμε και παρακάτω, η ιδέα της απόλυτης ελευθερίας και της ισότητας είναι κεντρικές στο έργο και τη δράση του, αφού τονίζει ότι κανένα βιβλίο, καμιά θεωρία, κανένα σύστημα και βιβλίο δε θα σώσει τον κόσμο, καθώς «δεν προσκολλώμαι σε κανένα σύστημα. Είμαι ένας κυνηγός της απόλυτης αλήθειας».

Βασισμένος στην πίστη του στην ελευθερία, στην αυτονομία και την αυτοδιάθεση υπήρξε υπέρμαχος της δημιουργίας επαναστατικών Κομμούνων. Το 1870 πρωτοστάτησε σε μια εξέγερση στη Λυών, οι αρχές της οποίας αποτέλεσαν αργότερα βάση για την Παρισινή Κομμούνα. Κατά τη διάρκεια του Γαλλο-Πρωσικού πολέμου και σε απάντηση της κατάρρευσης της γαλλικής κυβέρνησης, έκανε έκκληση για γενική εξέγερση με σκοπό να προωθήσει μια κοινωνική επανάσταση. Τότε συνέταξε τη Διακήρυξη της Αναρχικής Επανάστασης που τοιχοκολλήθηκε στη Λυών στις 26 Σεπτεμβρίου 1870. Χαρακτηριστικά αναφέρεται: «καταργούνται η κυβερνητική εξουσία του κράτους και η διοικητική μηχανή, επειδή κατέληξαν να είναι άχρηστες" (άρθρο 1) και "αναστέλλεται η λειτουργία των ποινικών και πολιτικών δικαστηρίων και τις αρμοδιότητές τους επωμίζεται η Λαϊκή Δικαιοσύνη». (άρθρο 2)

Η αντίθεσή του με τον Μαρξ θα γιγαντωθεί όταν στο συνέδριο της Διεθνούς, το 1872, κυριάρχησε η διαμάχη ανάμεσα στη φράξια που στήριζε τη συμμετοχή στις κοινοβουλευτικές εκλογές, και τη φράξια γύρω από τον Μπακούνιν, που αντιτάχτηκε σε μια τέτοια συμμετοχή. Ο Μπακούνιν ισχυριζόταν ότι με το πρόσχημα της δικτατορίας του προλεταριάτου, θα ακμάσει μια «νέα τάξη» που θα αντικαταστήσει τους φεουδάρχες και τους καπιταλιστές και θα αρνηθεί στους ανθρώπους την ελευθερία τους. Με το τέλος του συνεδρίου κυριάρχησε το σοσιαλδημοκρατικό τμήμα του Μαρξ, που υποστήριζε την κατάκτηση της πολιτικής δύναμης από την εργατική τάξη και την ύπαρξη μιας μεταβατικής μορφής κράτους μετά την επανάσταση. Η ήττα της ομάδα του Μπακούνιν, είχε ως αποτέλεσμα την αποβολή του ίδιου και άλλων για υποτιθέμενη συγκρότηση μυστικής οργάνωσης μέσα στη Διεθνή.



Τα "αντί-απολυταρχικά" τμήματα της Διεθνούς, τα οποία υποστήριζαν την άμεση επαναστατική δράση και την οργάνωση των εργαζομένων προκειμένου να καταργηθούν άμεσα το κράτος και η κεφαλαιοκρατία, επέμεναν ότι το συνέδριο ήταν στημένο και έτσι οργάνωσαν δική τους Διάσκεψη της Διεθνούς στο Σεν-Υμέρ στην Ελβετία. Ο Μπακούνιν συνέχισε να δραστηριοποιείται σε αυτή αλλά και στο ευρωπαϊκό σοσιαλιστικό κίνημα. Στα χρόνια μεταξύ του 1870 και 1876 έγραψε ένα μεγάλο μέρος των έργων του "Κρατισμός και Αναρχία" και το "Θεός και Κράτος".

Παρά τη φθίνουσα πορεία της υγείας του συνέχισε να δραστηριοποιείται στο ριζοσπαστικό κίνημα της Ευρώπης, έως ότου αναγκάστηκε να μεταφερθεί σε νοσοκομείο της Βέρνης στην Ελβετία, όπου πέθανε την 1η Ιουλίου του 1876.

Μερικές από τις βασικές αρχές του Μπακούνιν

«Το πρόβλημα δεν έγκειται σε κάποια συγκεκριμένη μορφή διακυβέρνησης, αλλά στην ίδια την ύπαρξη της ίδιας της κυβέρνησης».

Αντί του επιστημονικού σοσιαλισμού που προκύπτει από μια υλιστική αντίληψη της ιστορίας, ο Μπακούνιν ήταν υπέρμαχος του ενστικτώδη σοσιαλισμού: «Η επανάσταση θα πρέπει να δημιουργηθεί μέσω της αυθόρμητης οργάνωση της εργατικής τάξης και της κοινής ιδιοκτησίας των ενώσεων παραγωγής, και μέσω της εξίσου αυθόρμητης δημιουργίας κοινοτήτων. Θα πρέπει να δημιουργηθεί  από την εξίσου αυθόρμητη δημιουργία των κοινοτήτων, όχι από τις επιβολές του κράτους».


Αναφερόμενος στην επιτυχία της επανάστασης (η βία, εξήγησε, θα πρέπει να κατευθύνεται προς την καταστροφή των ιδρυμάτων και όχι των ανθρώπων που τα διατηρούν), ο Μπακούνιν προειδοποίησε ότι ένα κράτος δεν μπορεί να κατευθύνει τις μάζες προς το σοσιαλισμό. Αν η ισότητα διατηρείται από το κράτος, προσθέτει, η ελευθερία αποκλείεται απαραίτητα:

«Η ελευθερία του ατόμου συνίσταται απλώς σε αυτό: ότι υπακούει στους φυσικούς νόμους επειδή ο ίδιος τους έχει αναγνωρίσει ως τέτοιους».


==============================================








Ο Πιερ Ζοζέφ Προυντόν (Pierre Josef Prοudhon) (Μπεζανσόν, 15 Ιανουαρίου 1809 - Παρίσι, 19 Ιανουαρίου 1865) ήταν Γάλλος πολιτικός, μουτουαλιστής φιλόσοφος και σοσιαλιστής. Ήταν μέλος του γαλλικού κοινοβουλίου, και ήταν ο πρώτος που αυτοχαρακτηρίστηκε αναρχικός. Θεωρείται από τους σημαντικότερους αναρχικούς συγγραφείς και οργανωτές. Μετά τα γεγονότα του 1848, άρχισε να αυτοαποκαλείται φεντεραλιστής

Ο Προυντόν ήταν τυπογράφος στο επάγγελμα, ο οποίος έμαθε μόνος του λατινικά, για να τυπώνει καλύτερα βιβλία σε αυτήν τη γλώσσα. Η γνωστότατη του φράση είναι ότι η ιδιοκτησία είναι κλεψιά, που περιέχεται στο πρώτο του μεγάλο έργο Περί ιδιοκτησίας (Qu'est-ce que la propriété? Recherche sur le principe du droit et du gouvernement), που εκδόθηκε το 1840.

Η έκδοση του βιβλίου προσέλκυσε το ενδιαφέρον των γαλλικών αρχών, αλλά και την κριτική του Μαρξ, ο οποίος ξεκίνησε αλληλογραφία με το συγγραφέα. Οι δύο άντρες αλληλοεπηρεάστηκαν: Συναντήθηκαν στο Παρίσι κατά τη διάρκεια της εξορίας του Μαρξ. Η φιλία τους τελικά έληξε, όταν ο Μαρξ απάντησε στο "Σύστημα οικονομικών αντιθέσεων ή η φιλοσοφία της αθλιότητας" του Προυντόν με το προκλητικά τιτλοφορημένο "Η αθλιότητα της φιλοσοφίας".

H διαμάχη έγινε μία των πηγών ρήξης μεταξύ των αναρχικών και των μαρξιστικών πτερύγων της Πρώτης Διεθνούς. Κάποιοι, όπως Έντμουντ Γουίλσον, ισχυρίστηκαν ότι η επίθεση του Μαρξ στον Προυντόν οφειλόταν στην υπεράσπιση από τον τελευταίο του Καρλ Γκρυν, τον οποίο ο Μαρξ αντιπαθούσε έντονα και ο οποίος ετοίμαζε μεταφράσεις του έργου του Προυντόν.

Ο Προυντόν προτιμούσε τα εργατικά σωματεία και τους εργατικούς συνεταιρισμούς, όπως και την ατομική εργατική/αγροτική ιδιοκτησία, παρά την κοινωνικοποίηση της γης και των χώρων εργασίας. Πίστευε ότι η σοσιαλιστική επανάσταση μπορούσε να επιτευχθεί με ειρηνικό τρόπο.

Στις "Εξομολογήσεις ενός επαναστάτη" ο Προυντόν ισχυρίστηκε ότι "η αναρχία είναι τάξη" (Anarchy is Order), μια φράση που πολύ αργότερα ενέπνευσε, κατά τη γνώμη κάποιων, το αναρχικό σύμβολο του Α μέσα σε κύκλο, σήμερα ένα από τα πιο κοινά γκράφιτι στις πόλεις.

Προσπάθησε ανεπιτυχώς να δημιουργήσει μια εθνική τράπεζα, η οποία θα χρηματοδοτείτο από φόρο εισοδήματος σε καπιταλιστές και μετόχους. Παρόμοια κατά κάποιον τρόπο με μια πιστωτική ένωση, θα παρείχε άτοκα δάνεια.



Πολιτική φιλοσοφία


Ο Προυντόν ήταν ο πρώτος που αναφέρθηκε στον εαυτό του ως αναρχικό. Στο "Περί ιδιοκτησίας" το 1840 όριζε την αναρχία ως την "απουσία ενός αφέντη, ενός ηγεμόνα" και στη "Γενική ιδέα της επανάστασης" (1850) προέτρεπε για "μια κοινωνία χωρίς εξουσία". Επέκτεινε αυτήν την ανάλυση πέρα από τα πολιτικά καθιερωμένα, υποστηρίζοντας στο "Περί ιδιοκτησίας" ότι ο "ιδιοκτήτης" ήταν συνώνυμο του "κυρίαρχος". Για τον Προυντόν:

Το "κεφάλαιο"...στο πολιτικό πεδίο είναι ανάλογο της "κυβέρνησης"...Η οικονομική ιδέα του καπιταλισμού, η πολιτική της κυβέρνησης ή της εξουσίας και η θεολογική ιδέα της Εκκλησίας είναι τρεις πανομοιότυπες ιδέες, συνδεδεμένες με διάφορους τρόπους. Το να επιτίθεσαι σε μια από αυτές ισοδυναμεί με το να επιτίθεσαι σε όλες...Αυτό που κάνει το κεφάλαιο στην εργατιά και το κράτος στην ελευθερία, η Εκκλησία το κάνει στο πνεύμα. Αυτή η τριάδα του απολυταρχισμού είναι τόσο ολέθρια στην πράξη όπως και στη φιλοσοφία. Τα πιο αποτελεσματικά μέσα για την καταπίεση του λαού θα ήταν ταυτόχρονα να σκλαβώσεις το σώμα, τη θέληση και τη λογική του.


Ο Προυντόν στα πρώτα έργα του ανέλυσε τη φύση και τα προβλήματα της καπιταλιστικής οικονομίας. Παρά τη βαθιά κριτική του στον καπιταλισμό, ωστόσο ερχόταν αντιμέτωπος και με τους σύγχρονους σοσιαλιστές που εξιδανίκευαν τα συνδικάτα. Με μια σειρά σχολίων από το 'Περί ιδιοκτησίας" (1840) μέσω του "Θεωρία της ιδιοκτησίας" (1863-64), το οποίο εκδόθηκε μετά το θάνατό του, δήλωσε με τη σειρά ότι "η ιδιοκτησία είναι κλεψιά", "η ιδιοκτησία δεν είναι δυνατή", "η ιδιοκτησία είναι δεσποτισμός" και "η ιδιοκτησία είναι ελευθερία". Όταν είπε ότι "η ιδιοκτησία είναι κλεψιά", αναφερόταν στο γαιοκτήμονα ή καπιταλιστή που έκλεψε τα κέρδη από τους εργάτες.

Για τον Προυντόν, ο υπάλληλος του καπιταλιστή ήταν "υποτελής, τον εκμεταλλεύονταν και η μόνιμη κατάστασή του ήταν η υπακοή". Όταν υποστήριζε ότι η ιδιοκτησία είναι ελευθερία, αναφερόταν όχι μόνο στο προϊόν της εργασίας ενός εργάτη, αλλά και στο σπίτι και στα εργαλεία της δουλειάς του αγρότη ή του τεχνίτη και στο εισόδημα που έπαιρνε πουλώντας τα αγαθά του.

 Για τον Προυντόν η μόνη θεμιτή πηγή ιδιοκτησίας ήταν η εργασία. Ό,τι κανείς παράγει είναι η ιδιοκτησία του και οτιδήποτε πέρα από αυτό όχι. Στήριζε την αυτοδιαχείριση των εργατών και ήταν υπερ της ατομικής ιδιοκτησίας των μέσων παραγωγής. Απέρριπτε έντονα την κατοχή των προϊόντων της εργασίας από την κοινωνία, ισχυριζόμενος στο "Περί ιδιοκτησίας" ότι παρόλο που "η ιδιοκτησία είναι προϊόν[...]δε συνεπάγεται την ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής" [...]Το δικαίωμα στο προϊόν είναι αποκλειστικό [...] το δικαίωμα στα μέσα είναι κοινό" και εφαρμόζοντάς το στη γη: ("Η γη είναι [...]ένα κοινό πράγμα") και στους χώρους εργασίας ("Αφού όλο το συσσωρευμένο κεφάλαιο είναι κοινωνική ιδιοκτησία, κανείς δεν μπορεί να είναι αποκλειστικός ιδιοκτήτης του"). Όμως δεν ενέκρινε την κατοχή της γης ή των μέσων παραγωγής από την κοινωνία, αλλά την κατοχή τους από αυτόν που τα χρησιμοποιούσε (κάτω από την επίβλεψη της κοινωνίας, με την "οργάνωση μιας κοινωνίας που λειτουργεί ως ρυθμιστικός παράγοντας", έτσι ώστε "να ρυθμίζει την αγορά".

 Ο Προυντόν θεωρούσε τον εαυτό του σοσιαλιστή, αλλά ήταν αντίθετος με την κρατική κατοχή κύριων αγαθών, ενώ προτιμούσε να τα κατέχουν οι ίδιοι οι εργάτες οργανωμένοι σε ενώσεις. Αυτό τον κάνει έναν από τους πρώτους θεωρητικούς του ελευθεριακούσοσιαλισμού. Ο Προυντόν ήταν μια από τις κύριες επιρροές για την θεωρητικοποίηση της αυτοδιαχείρισης των εργατών στα τέλη του 19ου αιώνα και στον 20ό. Αυτήν την ιδιοκτησία από το χρήστη την ονόμαζε "κατοχή" και αυτό το οικονομικό σύστημα μουτουαλισμό.

 Ο Προυντόν είχε πολλά επιχειρήματα κατά του δικαιώματος στη γη και στο κεφάλαιο, συμπεριλαμβανομένων λόγων βασισμένων στην ηθική, την οικονομία, την πολιτική και την ατομική ελευθερία. Ένα τέτοιο επιχείρημα ήταν ότι έτσι γινόταν δυνατό το κέρδος, το οποίο με τη σειρά του οδηγούσε στην κοινωνική αστάθεια και στον πόλεμο, δημιουργώντας πλήθος χρεών που σταδιακά έπαυαν να μπορούν να ξεπληρωθούν από τους εργάτες. Ένα άλλο ήταν ότι παρήγαγε το "δεσποτισμό" και μετέτρεπε τους εργάτες σε έμμισθους δούλους υποκείμενους στην εξουσία ενός αφεντικού.


ΠΕΡΙ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ ( ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΙ ΤΗΣ ΑΝΑΡΧΙΑΣ /ΣΕΙΡΑ )

Στο "Περί ιδιοκτησίας" ο Προυντόν έγραψε:

Η ιδιοκτησία, χρησιμοποιώντας τον αποκλεισμό και την καταπάτηση, ενώ ο πληθυσμός αυξανόταν, υπήρξε η πρωταρχική και καθοριστική αιτία όλων των επαναστάσεων. Όταν οι θρησκευτικοί και οι κατακτητικοί πόλεμοι σχεδόν κατέστρεψαν τους λαούς, υπήρξαν μόνο τυχαίες ταραχές, οι οποίες σύντομα επουλώθηκαν από τη μαθηματική εξέλιξη της ζωής των εθνών. Η πτώση και ο θάνατος των κοινωνιών οφείλονται στη δυνατότητα συσσώρευσης που δίνει η ιδιοκτησία.

Ο Ζοζέφ Ντεζάκ επιτέθηκε στην υποστήριξη από τον Προυντόν της έννοιας της πατριαρχίας, την οποία οι αναρχικοί των τελών του 20ού αιώνα θα όριζαν ως σεξισμό, κάτι αντίθετο με τις αρχές του αναρχισμού.

Στο τέλος της ζωής του ο Προυντόν τροποποίησε κάποιες από τις προηγούμενες απόψεις του. Στην "Αρχή του Φεντεραλισμού" (1863) άλλαξε την αρχική κατά του κράτους στάση του, παραθέτοντας επιχειρήματα για την "εξισορρόπηση της εξουσίας από την ελευθερία" διατυπώνοντας μια "θεωρία ομοσπονδιακής κυβέρνησης". Επίσης όρισε διαφορετικά τον αναρχισμό, "ο καθένας κυβερνάει τον εαυτό του", που σήμαινε ότι "οι πολιτικές λειτουργίες περιορίστηκαν σε βιομηχανικές λειτουργίες και ότι το κοινωνικό σύστημα προκύπτει μονάχα από τις συναλλαγές και τις ανταλλαγές". Σε αυτό το έργο επίσης αποκάλεσε το οικονομικό του σύστημα "αγροτικο-βιομηχανική ομοσπονδία", υποστηρίζοντας ότι θα παρείχε συγκεκριμένες ομοσπονδιακές ρυθμίσεις, προστατεύοντας τους πολίτες των ομοσπονδιακών κρατών από τον καπιταλιστικό και τον οικονομικό φεουδαλισμό, τόσο μέσα όσο κι έξω από αυτά" κι έτσι θα σταματούσε την επανεισήγηση της "έμμισθης δουλείας". Αυτό, επειδή "τα πολιτικά δικαιώματα πρέπει να ενισχύονται από την οικονομία".

Στη "Θεωρία της ιδιοκτησίας", που εκδόθηκε μετά το θάνατό του, υποστήριζε ότι "η ιδιοκτησία είναι η μόνη δύναμη που μπορεί να σταθεί ως αντίβαρο στο Κράτος". Επομένως, "ο Προυντόν μπορούσε να διατηρήσει την ιδέα της ιδιοκτησίας ως κλεψιάς και ταυτόχρονα να προσφέρει ένα νέο της ορισμό ως ελευθερίας. Υπάρχει μια μόνιμη πιθανότητα κατάχρησης, εκμετάλλευσης, που σημαίνει κλεψιά. Ταυτόχρονα όμως η ιδιοκτησία είναι ένα φυσικό δημιούργημα της κοινωνίας και ένα οχύρωμα απέναντι στην καταπατητική δύναμη του κράτους".

Συνέχισε να αντιτίθεται στην ιδιοκτησία, τόσο καπιταλιστική όσο και κρατική. Στη "Θεωρία της Ιδιοκτησίας" υποστηρίζει: "Τώρα, το 1840, απορρίπτω κατηγορηματικά την ιδέα της ιδιοκτησίας, τόσο για το σύνολο όσο και για το άτομο", αλλά μετά διατυπώνει τη νέα του θεωρία για την ιδιοκτησία: "Η ιδιοκτησία είναι η μεγαλύτερη επαναστατική δύναμη που υπάρχει, με εκπληκτική ικανότητα να στέκεται ενάντια στην εξουσία" και "η κυριότερη λειτουργία της ιδιοκτησίας μέσα στο πολιτικό σύστημα θα είναι να στέκεται ως αντίβαρο στο κράτος, κι έτσι να ενισχύει την ελευθερία του ατόμου". Παρόλα αυτά, συνέχισε να αντιτίθεται στη συγκέντρωση πλούτου και ιδιοκτησίας, υποστηρίζοντας τη μικρής κλίμακας ιδιοκτησία των αγροτών και των τεχνιτών. Ακόμη αντιτιθόταν στην ιδιωτική ιδιοκτησία της γης: "Αυτό που δεν μπορώ να δεχτώ, σε σχέση με τη γη, είναι ότι το να καταβάλεις δουλειά δίνει το δικαίωμα να κατέχεις αυτό στο οποίο δούλεψες". Επιπροσθέτως, εξακολουθούσε να πιστεύει ότι η "ιδιοκτησία" θα έπρεπε να είναι πιο ισοκατανεμημένη και περιορισμένη στο μέγεθος που πραγματικά χρησιμοποιούσαν τα άτομα, οι οικογένειες και οι ενώσεις εργατών. Υποστήριζε το δικαίωμα στην κληρονομιά, και το υπερασπιζόταν σαν "ένα από τα θεμέλια της οικογένειας και της κοινωνίας". Ωστόσο αρνιόταν να το επεκτείνει πέρα από τα προσωπικά υπάρχοντα, υποστηρίζοντας ότι "σύμφωνα με τους κανόνες της ένωσης, η μεταβίβαση πλούτου δεν αφορούσε τα μέσα εργασίας".

Ως συνέπεια της αντίθεσής του με το κέρδος, την έμμισθη εργασία, την εκμετάλλευση των εργατών, την ιδιοκτησία γης και κεφαλαίου, και την κρατική ιδιοκτησία, ο Προυντόν απέρριπτε τόσο τον καπιταλισμό όσο και τον κομουνισμό. Θέσπισε τον όρο "μουτουαλισμός" για το είδος της αναρχίας του, το οποίο περιελάμβανε κατοχή των μέσων παραγωγής από τους εργάτες. Στο όραμά του, οι αυτοαπασχολούμενοι τεχνίτες, οι αγρότες και οι συνεταιρισμοί θα εμπορεύονταν τα προϊόντα τους στην αγορά. Για τον Προυντόν τα εργοστάσια και άλλοι μεγάλοι χώροι εργασίας θα λειτουργούσαν ως "ενώσεις εργατών" βασισμένες σε αμεσοδημοκρατικές αρχές. Το κράτος θα έπαυε να υπάρχει. Η κοινωνία θα οργανωνόταν με μια ομοσπονδία από "ελεύθερες κομούνες" (μια κομούνα είναι μια τοπική κοινότητα στα γαλλικά). Το 1863 ο Προυντόν είπε: "Όλες οι οικονομικές μου ιδέες που αναπτύχθηκαν τα τελευταία 25 χρόνια μπορούν να συνοψιστούν στις λέξεις: αγροτική-βιομηχανική ομοσπονδία. Όλες οι πολιτικές μου ιδέες συμπυκνώνονται σε έναν παρόμοιο "τύπο": πολιτική ομοσπονδία και αποκέντρωση."

Ο Προυντόν αντιτίθοταν στους τόκους και στα νοίκια, αλλά δεν ήθελε να τα καταργήσει με νόμο:

"Ξεκαθαρίζω ότι, όταν έκανα κριτική στους θεσμούς στους οποίους η ιδιοκτησία είναι η θεμέλιος λίθος, ποτέ δε θέλησα να απαγορεύσω ή να καταπιέσω, με ηγεμονικά διατάγματα, τα ενοίκια οικοπέδων ή τους τόκους επί των κεφαλαίων. Πιστεύω ότι όλες αυτές οι εκδηλώσεις της ανθρώπινης δραστηριότητας πρέπει να παραμείνουν ελεύθερες και να εναπόκεινται στη βούληση του καθενός: δε ζητάω γι' αυτές μετατροπές, περιορισμούς ή καταστολή, εκτός από αυτές που έρχονται φυσικά και αναγκαία από τη διεθνοποίηση της αρχής της αμοιβαιότητας που προτείνω."

Ο Προυντόν ήταν ένας επαναστάτης, αλλά η επανάστασή του δε σήμαινε βίαιο ξεσηκωμό ή εμφύλιο πόλεμο, αλλά μετασχηματισμό της κοινωνίας. Αυτός ο μετασχηματισμός ήταν ουσιωδώς ηθικός στη φύση του και απαιτούσε την υψηλότερη ηθική από εκείνους που ήθελαν την αλλαγή. Ήταν χρηματική-νομισματική μεταρρύθμιση, συνδυασμένη με την οργάνωση μιας τράπεζας πιστώσεων και εργατικές ενώσεις, τα οποία ο Προυντόν πρότεινε να χρησιμοποιηθούν ως μοχλός, για να επιφέρουμε στην κοινωνία νέους όρους. Δεν είπε όμως πώς τα χρηματικά ιδρύματα θα αντιμετώπιζαν το πρόβλημα του πληθωρισμού και την επαρκή κατανομή σπάνιων πόρων.

Έκανε λίγες δημόσιες κριτικές στο Μαρξ και το Μαρξισμό, γιατί στην εποχή του ο Μαρξ ήταν συγκριτικά ελάσσων διανοητής. Ήταν μετά το θάνατο του Προυντόν που ο μαρξισμός έγινε μεγάλο κίνημα. Πάντως έκανε κριτική στους αυταρχικούς σοσιαλιστές της περιόδου του. Αυτή περιελάμβανε τον κρατικό σοσιαλιστή Louis Blanc, για τον οποίο ο Προυντόν είπε "Έχω να πω στον Blanc: δεν επιθυμείτε ούτε τον καθολικισμό ούτε τη μοναρχία ούτε τους ευγενείς, αλλά έχετε Θεό, θρησκεία, δικτατορία, λογοκρισία, ιεραρχία, διακρίσεις και τάξεις. Από την πλευρά μου αρνούμαι το Θεό σας, την εξουσία σας, την κυριαρχία σας, το δικαστικό κράτος σας". Ήταν το βιβλίο του Προυντόν "Περί ιδιοκτησίας" που έπεισε το νεαρό Καρλ Μαρξ ότι η ιδιωτική ιδιοκτησία έπρεπε να καταργηθεί.

Σε ένα από τα πρώτα του έργα, στην "Αγία Οικογένεια", ο Μαρξ γράφει: "Όχι μόνο ο Προυντόν γράφει για το συμφέρον του προλεταριάτου, αλλά είναι κι ο ίδιος προλετάριος, εργαζόμενος. Το έργο του είναι ένα επιστημονικό μανιφέστο του γαλλικού προλεταριάτου." Ο Μαρξ ωστόσο διαφωνούσε με τον αναρχισμό του Προυντόν και αργότερα δημοσίευσε κακές κριτικές στον Προυντόν. Ο Μαρξ έγραψε το "Η αθλιότητα της φιλοσοφίας", για να αντικρούσει το "Η φιλοσοφία της αθλιότητας" του Προυντόν. Στο σοσιαλισμό του, τον Προυντόν τον ακολούθησε ο Μιχαήλ Μπακούνιν.

Κληροδότημα

Αν και τελικά επισκιάστηκε από τον Καρλ Μαρξ, ο οποίος τον απέρριψε σαν μπουρζουά σοσιαλιστή, εξαιτίας των απόψεών του υπέρ της αγοράς, ο Προυντόν είχε μια άμεση και διαρκή επιρροή στο κίνημα του αναρχισμού και πιο πρόσφατα στα επακόλουθα του Μάη του '68 και μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου.


    ===========================================


Ο Πρίγκιπας Πέτρος (Πιοτρ) Αλεξέγιεβιτς Κροπότκιν (Ρώσικα Пётр Алексеевич Кропоткин) (Μόσχα, 9 Δεκεμβρίου 1842 – Ντμιτρόφ, 8 Φεβρουαρίου 1921) ήταν εξέχων Ρώσος αναρχικός και ένας από τους πρώτους θεωρητικούς του αναρχοκομμουνισμού.

  Πατέρας του ο πρίγκιπας Αλεξέι Πέτροβιτς Κροπότκιν, αξιωματικός του στρατού του Τσάρου, και μητέρα του η Αικατερίνα Νικολάεβνα Σουλίμα, κόρη στρατηγού με φιλελεύθερες ιδέες για την εποχή της, την οποία όμως ο Κροπότκιν θα χάσει σε νεαρή ηλικία. Ο θάνατός της θα τoν επηρεάσει καθώς ο πατέρας του θα ξαναπαντρευτεί μία αυταρχική γυναίκα και οι σχέσεις τους θα κλονιστούν.

Ακολουθώντας την πορεία που ο πατέρας του χάραξε για κείνον, σε ηλικία 15 ετών θα βρεθεί στην επίλεκτη στρατιωτική σχολή, το Σώμα των Πριγκίπων.

  Θα επιλέξει να μην υποταχθεί σε κάτι που δεν τον εκφράζει. Διαβάζει πολύ και επιδίδεται στην έκδοση μίας εφημερίδας. Αποφοιτώντας από τη σχολή θα ζητήσει να μετατεθεί σε σύνταγμα της Σιβηρίας. Τα πέντε χρόνια που θα παραμείνει εκεί αφιερώνεται σε γεωγραφικές έρευνες και μελέτες. Όταν θα του προταθεί η θέση του Γραμματέα της Γεωγραφικής Υπηρεσίας, θα αρνηθεί. Το ίδιο θα κάνει και αργότερα. Θα απαρνηθεί όσους τίτλους του προτάθηκαν θέλοντας να αφιερώσει τη ζωή του στον αγώνα για την κοινωνική δικαιοσύνη. Κι αυτό θα είναι η αρχή της αναρχικής πορείας του.




Προκειμένου να μελετήσει το εργατικό κίνημα θα ταξιδέψει στην Ευρώπη. Πρώτη του στάση η Ελβετία και η Πρώτη Διεθνής της οποίας θα γίνει μέλος. Επόμενο βήμα η μύηση στον σοσιαλισμό, μέσω βιβλίων απαγορευμένων στη Ρωσία και επαφών του με σοσιαλιστές ηγέτες. Μέσα από την αναζήτηση θα καταλήξει στη δική του επιλογή. Τον κόσμο του αναρχισμού. Θα οδηγηθεί πίσω στη Ρωσία όπου και θα γίνει ενεργό μέλος μίας επαναστατικής ομάδας, των Τσαϊκόφσκι (μεγαλοαστοί και αριστοκράτες νέοι που μάθαιναν ανάγνωση, γραφή και ιστορία στον αμόρφωτο πληθυσμό), αρχίζοντας παράλληλα να αναπτύσσει τις θεωρίες του. Το 1876 θα φυλακιστεί. Μετά από δύο χρόνια θα καταφέρει να αποδράσει και θα ζήσει στην Ευρώπη, ταξιδεύοντας μεταξύ Ελβετίας, Γαλλίας και Μ. Βρετανίας. Θα ζήσει 40 δημιουργικά χρόνια στα οποία θα γράψει τα σπουδαιότερα έργα του.

Ανάμεσα σε αυτά ο ύμνος του αναρχοκομμουνισμού «The Conquest of Bread» («Η κατάκτηση του ψωμιού»), «Mutual Aid» («Αλληλοβοήθεια»), «Memoirs of a Revolutionist» («Αναμνήσεις ενός επαναστάτη»), «Fields, Factories and Workshops» («Αγροί, εργοστάσια, εργαστήρια»). Στα έργα του είναι διάχυτος ο επηρεασμός του από την Παρισινή Κομούνα που αποτέλεσε ακρογωνιαίο λίθο της αναρχοκομουνιστικής θεωρίας του.








Στο «The Conquest of Bread» και το τρίτο κεφάλαιο «Αναρχοκομμουνισμός» ο Κροπότκιν γράφει:

«Κάθε κοινωνία που έχει καταργήσει την ιδιωτική ιδιοκτησία θα αναγκαστεί, υποστηρίζουμε, να οργανωθεί στις γραμμές της Κομουνιστικής Αναρχίας. Η Αναρχία οδηγεί στον Κομουνισμό, και ο Κομουνισμός στην Αναρχία, που είναι και οι δυο τους εκφράσεις της κυρίαρχης τάσης στις σύγχρονες κοινωνίες, της αναζήτησης της ισότητας».

Ως αναρχοκομουνιστής δίνει μεγάλη έμφαση στη δύναμη της λαϊκής μάζας. «Οι κομουνιστικές οργανώσεις δεν μπορεί να αφεθούν να δημιουργηθούν από νομοθετικά σώματα που ονομάζονται κοινοβούλια, δημοτικά ή κοινοτικά συμβούλια. Πρέπει να είναι δουλειά όλων, μια φυσική ανάπτυξη, ένα παράγωγο της εποικοδομητικής μεγαλοφυΐας των μαζών».

Βαθιά αντικαπιταλιστής, τοποθετούσε την απαρχή της κοινωνικής επανάστασης, στην ύπαρξη μίας ευημερούσας εργατικής τάξης που θα είχε θετικά αποτελέσματα στην παραγωγή χωρίς την παρεμβολή καμίας μορφής εξουσίας. Στη θεωρία του αντικαθιστά την ατομική ιδιοκτησία με την ελεύθερη διάθεση όλων των αγαθών και υπηρεσιών, θεωρώντας το σύστημα της καπιταλιστικής παραγωγής εμπόδιο για την πρόοδο και στέκεται απέναντι στο κράτος που την υπηρετεί, απορρίπτοντας τον μηχανισμό της αγοράς και το μισθολογικό σύστημα. Την ίδια ώρα, δεν αποδέχεται τα συστήματα του κολεκτιβισμού.

«Κατά τη γνώμη μας οι κολεκτιβιστές υποπίπτουν σε ένα διπλό σφάλμα στα σχέδιά τους για την αναδόμηση της κοινωνίας. Ενώ κάνουν λόγο για την κατάργηση του καπιταλιστικού συστήματος σκοπεύουν απ την άλλη να διατηρήσουν δύο θεσμούς που αποτελούν καθαυτή τη βάση του συστήματος αυτού και οι οποίοι είναι η Κυβέρνηση των Αντιπροσώπων και το Μισθολογικό Σύστημα» γράφει χαρακτηριστικά.

Δεν άντεξε όμως πολύ. Η χρόνια βρογχίτιδα από την οποία υπέφερε τον γονάτισε καθώς ένα κρυολόγημα θα εξελιχθεί σε πνευμονία. 8 Φεβρουαρίου 1921 πριν προλάβει να τελειώσει το τελευταίο του έργο «Ethics» ο θεωρητικός του αναρχοκομμουνισμού θα αφήσει την τελευταία του πνοή στο Ντμίτροβ.



Η κηδεία του έγινε στο κοιμητήριο Νοβοντεβίτσι της Μόσχας παρουσία δεκάδων χιλιάδων αναρχικών και μετατράπηκε σε πορεία διαμαρτυρίας κατά των Μπολσεβίκων με την ανοχή του Λένιν που φοβήθηκε γενικευμένα επεισόδια σε περίπτωση απαγόρευσης ή επέμβασης. Η κηδεία του ήταν η τελευταία μαζική συγκέντρωση αναρχικών στη Ρωσία.

================================ 


ΠΗΓΕΣ

 
Ρωμανός: Νίκησε η επανάσταση και η αναρχία




Πιερ-Ζοζέφ Προυντόν - Βικιπαίδεια

Κροπότκιν: Ένας «αναρχικός πρίγκιπας» | TVXS - TV Χωρίς ...
tvxs.gr/news/σαν-σήμερα/κροπότκιν-ένας-«αναρχικός-πρίγκιπας

 
Δημοσίευση σχολίου