Δευτέρα, 16 Νοεμβρίου 2015

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΙΣΛΑΜ ;

(  Εισαγωγικό σημείωμα )



Ματωμένο Παρίσι..

Ματωμένο Σάββατο ξημέρωσε, παιδί ματωμένης Παρασκευής..
Δεν το χωράει ανθρώπου νους αυτό που έγινε στο Παρίσι..
Πόσα δεν χωράει ο νους του ανθρώπου κι όμως γίνονται..
Από άνθρωπο σε άνθρωπο..
Χθες, σήμερα, αύριο..

Πολλές φορές ανηφορίζοντας την οδό Σίνα με προορισμό το Γαλλικό Ινστιτούτο είχα την αίσθηση ότι ανέβαινα στον Όλυμπο του πνεύματος έχοντας ραντεβού με τους Θεούς.
Στη πορεία της ζωής μου κατάλαβα ότι οι πάσης φύσεως « Θεοί » καμιά φορά έχουν « εγκαταλείψει το κτήριο» ή πολύ απλά δεν είναι ευπρόσδεκτοι πλέον ενώ κάποιοι άλλοι που δεν έχουν τίποτα το « Θεϊκό» πάνω τους, τούς αντικαθιστούν αυθαίρετα μιλώντας και ενεργώντας εξ ονόματός τους με οδυνηρές πολλές φορές συνέπειες.

Ανεβαίνοντας από την Ακαδημίας στη Σίνα και ανταμώνοντας με Σόλωνος και Διδότου, όσο πλησίαζα τον αριθμό 31 τόσο ένιωθα σαν να περνούσα κάποιου είδους «σύνορα » και εισερχόμουν σε μία άλλη «χώρα » ή καλύτερα σε μια άλλη διάσταση.

Για καλή μου τύχη, στο συγκεκριμένο μέρος ήταν συγκεντρωμένοι αρκετοί «Θεοί » οι οποίοι μάλιστα όντες ιδιαίτερα γενναιόδωροι κερνούσαν τους παρευρισκομένους με jus de connaissance , αυτόν τον μαγικό χυμό τους και μάλιστα σε μεγάλες δόσεις.

Θα έχω πάντοτε σαν φωτεινά παραδείγματα τους

- Marcel Pagnol,
- François Mauriac,
- Honoré de Balzac,
- Gustave Flaubert,
- Stendhal ,
- Jean Cocteau,
- Albert Camus,
- Alfred de Musset,
- Émile Zola,
- Victor Hugo

και τόσους μα τόσους άλλους, πώς να χωρέσεις τόσο και τέτοιο πνευματικό όγκο σε πέντε λέξεις; 

Απλά δεν γίνεται.

Ωστόσο, αυτό που γίνεται είναι να ποτίζεις συνεχώς τις ρίζες. Τα γράμματα, ο πολιτισμός, η γνώση, όλα είναι καλλιέργεια, όλα είναι ρίζες. Του δέντρου της ελευθερίας. Με τα κλαδιά, τα φυλλώματα, τους καρπούς της έκφρασης, της ανεκτικότητας, της συνύπαρξης.
Οι ιδέες είναι ρίζες.Θα υπάρχει πάντοτε ένας Διαφωτισμός και μία Βαστίλη να μας θυμίζουν ότι όσο και να προσπαθούν τα σκυλιά του ολέθρου και του Μεσαίωνα να χτυπήσουν τις ρίζες μας δεν θα καταφέρουν να αλλάξουν τον τρόπο ζωής μας, δεν θα καταφέρουν να μας υπαγορεύσουν τον τρόπο με τον οποίο θα ζούμε. Μπορεί τα σαρκία μας να είναι φθαρτά πλην όμως οι ιδέες δεν σκοτώνονται, είναι αλεξίσφαιρες, είναι άσβεστο και αιώνιο φως.

Δυστυχώς τα φρικτά γεγονότα στο Παρίσι μάτωσαν τις καρδιές μας και συννέφιασαν το χαμόγελό μας. Ο κόσμος μας μόνο ροζ δεν είναι και σίγουρα δεν είναι αγγελικά πλασμένος. Προσωπικά, δεν θρηνώ μόνο για τους ανθρώπους στη Γαλλία που το νήμα της ζωής τους κόπηκε βίαια αλλά και τους ανθρώπους της Συρίας, τα παιδιά, τα βρέφη της Συρίας που είτε εκεί είτε στα νερά του Αιγαίου φεύγουν τόσο άδικα και τόσο πρόωρα.  Ας γίνουν τουλάχιστον οι μέρες  που θα ακολουθήσουν χρόνος ανασύνταξης και βαθιάς περισυλλογής για να γίνουμε καλύτεροι άνθρωποι, για ένα καλύτερο αύριο γιατί ετούτο εδώ το σήμερα παραέχει γίνει μαύρο. 

Θα είμαι πάντα « Γάλλος », θα είμαι πάντα  « Σύριος », θα είμαι πάντα ΑΝΘΡΩΠΟΣ !


Ο ΑΣΤΡΟΛΑΒΟΣ με τη συγκεκριμένη ανάρτηση περί Ισλάμ επιχειρεί στο μέτρο των ταπεινών του δυνάμεων και με την πολύτιμη αρωγή της γνώσης να διαφωτίσει περισσότερο το αναγνωστικό κοινό του για τη μουσουλμανική θρησκεία. 




Τρύφωνας Παπαλεωνίδας




  --------------------------------------------------------------------------------------------


Ισλάμ


Η λέξη "Αλλάχ" σε αραβική καλλιγραφική γραφή

Η λέξη "Αλλάχ" σε αραβική καλλιγραφική γραφή



Το Ισλάμ είναι μονοθεϊστική θρησκεία, η οποία διαμορφώθηκε με το κήρυγμα και τη δράση του Προφήτη Μωάμεθ (Μουχάμαντ) στις αρχές του 7ου αιώνα.



Η προϊσλαμική θρησκεία στην Αραβική Χερσόνησο

Η επικρατούσα θρησκεία στην Αραβία πριν την εμφάνιση του Ισλάμ ήταν ένας συνδυασμός ανιμισμού και πολυθεϊσμού. Ευρέως διαδεδομένη ήταν η λατρεία πνευμάτων που κατοικούσαν στα δέντρα και στις πηγές των οάσεων. Ανώτερος μεταξύ των θεοτήτων ήταν ο Αλλάχ, ο δημιουργός του κόσμου. Επιπλέον, διαδεδομένη ήταν και η λατρεία των ιερών λίθων, για τους οποίους πίστευαν ότι περιέχουν κάποια δύναμη που μπορούσε να μεταδοθεί στον πιστό με την επαφή. Σημαντικό ιερό στο οποίο γίνονταν ετήσια προσκυνήματα ήταν η Καάμπα στη Μέκκα, ένα μεγάλο οικοδόμημα κυβικού σχήματος, χτισμένο πάνω σε έναν από αυτούς τους ιερούς λίθους, το οποίο στέγαζε, επίσης, αγάλματα πολλών άλλων θεοτήτων. Υπήρχαν, τέλος, ιουδαϊκές και χριστιανικές κοινότητες.



Ένα από τα σύμβολα του Ισλάμ: Η λέξη «Ο Θεός» (Αλλάχου) γραμμένη σε αραβική καλλιγραφική γραφή, στην Αγία ΣοφίαΚωνσταντινούπολη


Βασικές αρχές

Ονομασία

Η αραβική λέξη «ισλάμ» (Αραβικάإسلام‎ ​) σημαίνει «υποταγή»,και χρησιμοποιείται από τους μουσουλμάνους ως «υποταγή στον Θεό» και εκείνοι που αποδέχονται την θρησκεία του ισλάμ (τη στάση υπακοής, εξάρτησης και αφοσίωσης στον Θεό) ονομάζονται μουσλίμ (muslim), που σημαίνει «υποταγμένος» δηλαδή:«υποταγμένος στον Ύψιστο».

Το Ισλάμ δεν έχει μόνο θρησκευτική αλλά και πολιτική υπόσταση, όπως και άλλες θρησκείες. Έχουν χρησιμοποιηθεί στην ελληνική γλώσσα διάφορες ονομασίες για να το προσδιορίσουν, όπως «Ισλαμισμός», «Μουσουλμανισμός» και «Μωαμεθανισμός». Ο τελευταίος όρος θεωρείται απορριπτέος από τους μουσουλμάνους μιας και θεωρούν εαυτούς όχι λάτρεις του Μωάμεθ αλλά απλώς ακόλουθους της διδασκαλίας του.

Ο όρος ισλαμιστής προήλθε από τη μετατροπή του επιθέτου ισλάμι (ισλαμικός) σε ουσιαστικό, για να χαρακτηριστούν οι μουσουλμάνοι που αντιλαμβάνονταν το Ισλάμ όχι απλά ως μια θρησκεία, αλλά ως ένα "πλήρες σύστημα", ικανό να ρυθμίζει κάθε πτυχή του δημόσιου και ιδιωτικού βίου. Η σύγχυση μεταξύ μουσουλμάνου και ισλαμιστή αποτελεί σοβαρό ζήτημα αφού προσδίδει ιδεολογική χροιά σε οποιονδήποτε τυγχάνει μέλος της συγκεκριμένης μονοθεϊστικής πίστης.

Επικράτεια

Το Ισλάμ έχει επικρατήσει σε ολόκληρη τη ζώνη που εκτείνεται από τον Βόλγα προς βορρά, μέχρι τη Μαδαγασκάρη προς νότο, και από το Καράτσι του Πακιστάν ανατολικά, μέχρι το Ντακάρ της Σενεγάλης δυτικά. Ανατολικότερα, αποτελεί κύρια θρησκεία στο Μπανγκλαντές, στη Μαλαισία και την Ινδονησία. Σήμερα, το Ισλάμ έχει περισσότερους από 1 δισεκατομμύριο πιστούς και είναι η πιο γρήγορα αυξανόμενη πίστη στον κόσμο.Η σύγχρονη μεγάλη μετανάστευση πληθυσμών-κυρίως προς τον Δυτικό κόσμο-έχει ως αποτέλεσμα την παρουσία μουσουλμάνων σε περισσότερες από 184 χώρες. Το ετήσιο προσκύνημα του Χατζ, γίνεται στη Μέκκα της Σαουδικής Αραβίας.

Επιδράσεις

Το Ισλάμ έχει λάβει επιδράσεις από τρεις βασικές ρίζες: την προϊσλαμική αραβική θρησκεία, τον Ιουδαϊσμό και τον Χριστιανισμό. Από φιλοσοφικής πλευράς επηρεάστηκε τόσο από την Πλατωνική όσο και από την Αριστοτελική σκέψη. Σε νομικά θέματα, εκτός από την αραβική κληρονομιά, δέχθηκε επιδράσεις και από την ρωμαϊκή και βυζαντινή παράδοση.

Διδασκαλία

Το Κοράνι

Το Κοράνι είναι το θεμέλιο πάνω στο οποίο στηρίζεται το Ισλάμ και, κατά τους Μωαμεθανούς, είναι το αντίγραφο ενός "ουράνιου" πρωτότυπου. Στους ανθρώπους κυκλοφορεί απλά ένα αντίγραφό του. Το πρωτότυπο αυτό βρίσκεται πάντοτε μπροστά στον Θεό. Έχει την ίδια θέση που έχει στον χριστιανισμό ο Ιησούς ως προαιώνιος Λόγος του Θεού.

Είναι βιβλίο που διαιρείται σε 114 κεφάλαια που εκτείνονται σε 6.200 στίχους. Κάθε κεφάλαιο ονομάζεται «σούρα» Αραβικάسورة ‎ ​ και μπορεί να απαρτίζεται από λίγους μόνο στίχους ή να περιέχει πάνω από 200. Τα δύο μεγαλύτερα (Η Βούς, 2ο και Οι Ποιηταί, 3ο) έχουν αντιστοίχως 286 και 227 στίχους, ενώ τα μικρότερα (Η Δείλη, 103ο, Το Κάουθερ, 108ο, Η Επικουρία, 110ο) μόνο τρεις. Αλλά και οι στίχοι δεν έχουν ορισμένη έκταση· μερικοί αποτελούνται από δύο μόνο λέξεις, άλλοι από πολλές δεκάδες. Η κατάταξη των κεφαλαίων δεν γίνεται με βάση τη λογική ή χρονολογική σειρά. Προηγούνται κατά κανόνα τα εκτενέστερα και έπονται τα συντομότερα. Εξαίρεση αποτελεί το πρώτο κεφάλαιο, «Η Έναρξις»: είναι μία σύντομη σούρα που έχει τη μορφή προλόγου. Αυτή επαναλαμβάνεται από τους πιστούς μουσουλμάνους τουλάχιστον δύο φορές σε κάθε προσευχή. Στο αραβικό πρωτότυπο οι σούρες, είναι γνωστές με τα ονόματα που φέρουν π.χ. αλ-Φατίχα (Η Έναρξη), αλ-Μπάκαρα (Η Aγελάδα), κ.λ.π.

Τα Χαντίθ

Τα Χαντίθ είναι η παράδοση γύρω από την συμπεριφορά και τη σοφία του Μωάμεθ, που καθορίστηκαν μεταδιδόμενα από στόμα σε στόμα από αυτόπτες μάρτυρες κυρίως της πρώτης αλλά και της δεύτερης και της τρίτης Ισλαμικής γενιάς.

Δεν θεωρούνται όλα τα Χαντίθ έγκυρα από τους θεολόγους-νομοδιδάσκαλους του Ισλάμ. Υπάρχουν πολλές συλλογές Χαντίθ και έχει αναπτυχθεί ολόκληρη επιστήμη ώστε να εξακριβωθεί ποια Χαντίθ θεωρούνται αυθεντικά. Οι δύο κλασικές συλλογές είναι οι «Σαχίχ» του al-Bukhari και του Muslim. Οι συλλογές αυτές ονομάζονται «οι δυο γνήσιες» (al-sahihan) και περιέχουν αφηγήσεις δογματικού, ηθικού και ιστορικού ενδιαφέροντος . Οι Σιίτες έχουν τα δικά τους Χαντίθ τά οποία αποδίδουν στην οικογένεια του Αλή.

Ενώ το Κοράνιο είναι ο λόγος του Θεού, τα Χαντίθ θεωρούνται «ο λόγος του Μωάμεθ». Οι Σουνίτες και οι Σιίτες αποτελούν τα δύο μεγάλα μουσουλμανικά δόγματα.

Τα θεμέλια της πίστης

Απόλυτη μοναδικότητα, υπερβατικότητα και απρόσωπο του Αλλάχ. Στην Ισλαμική θεολογία χρησιμοποιούνται για τον Θεό 99 ονόματα, τα οποία εκφράζουν διάφορες όψεις του μεγαλείου της υπάρξεώς του. Για παράδειγμα, αποκαλείται ο Άγιος, ο Πρώτος, ο Έσχατος, ο Δημιουργός, ο Ακούων, ο Βλέπων, ο Ισχυρός, ο Πλούσιος, ο Σοφός, ο Ελεήμων, ο Συγχωρών, ο Αγαπητός, η Δικαιοσύνη, η Αλήθεια κ.λ.π.

Η γνώση για τον Θεό δεν μπορεί να είναι ποτέ πλήρης και έτσι το εκατοστό θείο όνομα του Θεού το αγνοούμε. Το Κοράνιο επιμένει με πάθος στη μοναδικότητα του Αλλάχ, την παντοδυναμία του και την παντοκρατορία του. «Είς εστίν ο Θεός ημών και ουδείς έτερος υπάρχει. Είναι οικτίρμων και ελεήμων» (2:158). Αυτός δημιούργησε τον κόσμο (2:27, 41:9-12) και προνοεί συνεχώς για το σύμπαν. Έπλασε τον άνθρωπο, εμφύσησε στον Αδάμ το πνεύμα του (32:9) και τον δίδαξε με τα ονόματα των ζώων και των πραγμάτων .(32:13,29).

Η πίστη στη ύπαρξη των αγγέλων. Αυτοί δημιουργήθηκαν από το φως και είναι εκτελεστές των διαταγών του Θεού. Με θεϊκή εντολή, ο άγγελος Γαβριήλ μετέφερε από τον ουρανό στη γη το Κοράνιο και το υπαγόρευσε στον Μωάμεθ.

Στο Ισλάμ υπάρχει έντονη η παρουσία και η δράση του Διαβόλου. Ονομάζεται Ιμπλίς (Iblıs) ή Σαϊτάν (Shaıtan) και σκοπός του είναι η ακύρωση του λόγου του Θεού. Στην κατηγορία των πνευμάτων ανήκουν και τα Τζίν (Jinn). Υπάρχουν τα καλά τζιν, που πιστεύουν στο Κοράνιο αλλά υπάρχουν και τα κακά Τζιν, «που έκλεψαν τα μυστικά του ουρανού γι αυτό λιθοβολήθηκαν με θραύσματα αστέρων και κύλησαν στην άβυσσο».

Η πίστη στα βιβλία που αποκάλυψε ο Θεός στην ανθρωπότητα, ορισμένα από τα οποία είναι ο Νόμος, ή αλλιώς Τορά, οι Ψαλμοί και τα Ευαγγέλια. Τελευταίο βιβλίο που αποκαλύφθηκε είναι το Ιερό Κοράνιο. Γενικά οι μουσουλμάνοι πιστεύουν ότι τα αρχικά βιβλία που αποκάλυψε ο Θεός αλλοιώθηκαν με την πάροδο των χρόνων. Μόνο το Κοράνιο έμεινε αναλλοίωτο.

Η πίστη στους προφήτες. Στο Κοράνιο αναφέρονται 26 ονόματα προφητών. Στη Χαντίθ αναφέρεται ότι ο αριθμός των προφητών είναι περίπου 124.000. Σαν προφήτες αναφέρονται ο Νώε, ο Αβραάμ που σημαίνει «φίλος του Θεού», ο Μωυσής, ο Μεσσίας Ιησούς, «απόστολος του Θεού και λόγος αυτού (4:169) και τέλος ο Μωάμεθ, «απόστολος του Θεού και η σφραγίς πάντων των προφητών» (33:40). Σαν προφήτης επίσης θεωρείται από ορισμένους και ο Δούλ Καρνέιν (στο Κοράνιο δεν γίνεται ξεκάθαρη αναφορά αν πρόκειται για προφήτη), ο οποίος κατά την επικρατέστερη άποψη είναι ο Μέγας Αλέξανδρος (18:82).

Τα βιβλία των προφητών. Ανάμεσα στα βιβλία των προφητών αναγνωρίζονται η Πεντάτευχος η οποία αποκαλύφθηκε στον Μωυσή, οι Ψαλμοί στον Δαυίδ και τα Ευαγγέλια στον Ιησού (5:50). Η Αγία Γραφή θεωρείται αλλοιωμένη.

Η πίστη στην ανάσταση των νεκρών. Είναι η τελική, η έσχατη κρίση, όπου οι δίκαιοι θα κριθούν και θα ανταμειφθούν με τον αιώνιο παράδεισο και οι άδικοι θα σταλούν στην κόλαση. Να αντιγραφούν κείμενα από (47:16-17), (37:47, 78:33), (52:24).
Η πίστη στο πεπρωμένο (qadar), το οποίο μόνο ο Θεός γνωρίζει.

Ο Ιησούς στο Κοράνιο

Στο Κοράνιο γίνεται λόγος για τον Ιησού, (4:154-156), (5:79), (111) αλλά απορρίπτεται η Θεότητά του (4:169), (5:19), (9:30).Αποκαλείται «Μεσσίας» και «λόγος Θεού» και θεωρείται δεύτερος Αδάμ. Σύμφωνα με το Κοράνιο, ήρθε στον κόσμο με τρόπο υπερφυσικό από την «παρθένο Μαρία», προφήτεψε από την βρεφική ηλικία (19:31-34) και έκανε πολλά θαύματα (3:43), (5:109-115). Σύμφωνα με το Ισλάμ, ο Ιησούς δεν σταυρώθηκε και δεν αναστήθηκε, αλλά οι αντίπαλοί του σκότωσαν τον Ιούδα τον οποίο ο Θεός έκανε να μοιάζει στον Ιησού ενώ ο Ιησούς επέστρεψε στον Θεό. Το Κοράνιο αναφέρεται με σεβασμό στην παρθένο Μαρία (21:91), (5:99), (3:37). Δεν την δέχονται όμως ως Θεοτόκο, αλλά ως μητέρα του Μεσσία. Την προσφωνούν «Δέσποινά μας, κυρία μας Μαριάμ». .

Οι Πέντε Στύλοι της Τήρησης

Κάθε μουσουλμάνος έχει 5 υποχρεώσεις στην ζωή του, τους Πέντε Στύλους της Τήρησης. Αυτοί είναι οι εξής, όπως περιγράφονται στο Κοράνιο:

Η ομολογία της πίστης, σαχάντα, ότι δηλαδή «Δεν υπάρχει άλλος θεός εκτός από τον Θεό (αραβικά Αλλάχ)· ο Μωάμεθ είναι ο προφήτης (ή αγγελιοφόρος) του Θεού». (Σούρα 33:40)

Η προσευχή, σαλάτ (ή σαλάχ), η οποία πρέπει να γίνεται πέντε φορές την ημέρα κατά προτίμηση στο τζαμί κοιτάζοντας προς τη Μέκκα (κίμπλα) (η δεύτερη προσευχή της Παρασκευής πρέπει να γίνεται στο τζαμί) .(Σούρα 2:144). Επαναλαμβάνεται πέντε φορές την ημέρα με τρόπο τελετουργικό. Το πρωί μεταξύ χαραυγής και ανατολής του ήλιου, το μεσημέρι, γύρω στις 3 το απόγευμα, μετά την δύση του ήλιου, και το βράδυ όταν είναι σκοτάδι. Το Κοράνιο αναφέρει μόνο τρεις υποχρεωτικές προσευχές τονίζοντας κυρίως την μεσημβρινή προσευχή. Στη Χαντίθ όμως ξεκαθαρίζεται ο αριθμός των προσευχών και η χρονική στιγμή που πραγματοποιούνται.

Η ελεημοσύνη, ζακάτ, υποχρέωση δηλαδή να δίνει κανείς ένα ποσοστό του εισοδήματός του και της αξίας κάποιας ιδιοκτησίας στους φτωχούς. Δίνοντάς το, συμβάλλει στον εξαγνισμό της υπόλοιπης περιουσίας του. (Σούρα 24:56)

Η νηστεία, σάουμ. Kατά τη διάρκεια του Ραμαντάν (Ραμαζανιού), του 9ου μήνα του ισλαμικού ημερολογίου, απαγορεύεται το φαγητό, το ποτό και το κάπνισμα καθ' όλη τη διάρκεια της ημέρας. (Σούρα 2:180-182)

Η ιερή αποδημία ή προσκύνημα, Χατζ, στη Μέκκα, Κάθε πιστός τουλάχιστον μια φορά στη ζωή του θα πρέπει να επισκεφθεί τους ιερούς τόπους του Ισλάμ «αν μπορεί να αντεπεξέλθει στα έξοδα», τον 12ο μήνα του ισλαμικού ημερολογίου και αν μπορεί να εξασφαλίστει την διαβίωση της οικογένειάς του κατά την απουσία του. (Σούρα 3:87)

Κλάδοι του Ισλάμ


 


    
     -------------------------------------------------------------------------------------------


Σουνιτικό Ισλάμ


Η λέξη "Αλλάχ" σε αραβική καλλιγραφική γραφή


Οι Σουνίτες είναι ένας από τους δύο κύριους κλάδους του Ισλάμ. Δίνουν έμφαση στην σούνα (παράδοση) του προφήτη Μωάμεθ. Ορισμένες φορές οι σουνίτες μουσουλμάνοι αναφέρονται ως «ορθόδοξοι». Πάντως είναι το πολυπληθέστερο από τα δύο κύρια ισλαμικά «δόγματα».

Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό των Σουνιτών είναι η επιμονή στην πιστή τήρηση των γραφών του Κορανίου, που θεωρείται θεμέλιο του Ισλάμ, και της ισλαμικής παράδοσης, απ' όπου προέρχεται και η ονομασία τους. Οι Σουνίτες θεωρούν ότι παραμένουν πιστοί στην παράδοση (σούνα), η οποία κατ' αυτούς αποτελείται από τις έξι Χαντίθ (Αναφορές) που συντάχθηκαν τον 3ο αιώνα μετά το Μωάμεθ (τον 9ο μ.Χ.). Αντίθετα οι Σιίτες αποδέχονται τη δική τους Χαντίθ.


Οι αποφάσεις παίρνονται με βάση την ομοφωνία της Ούμα (κοινότητας). Τα δυο αυτά σημεία προσφέρουν στερεότητα και συνοχή στο μουσουλμανικό δόγμα. Επίσης, θεωρούν ότι η διαδοχή του Μωάμεθ δεν χρειάζεται να είναι κληρονομική, γεγονός που αποτελεί την κύρια αιτία τριβών και συγκρούσεων με τους Σιίτες Μουσουλμάνους.

Ιστορία

Μετά το θάνατο του Μωάμεθ, οι Μουσουλμάνοι που αποδέχθηκαν τον Αμπού Μπακρ ως πρώτο χαλίφη, έγιναν γνωστοί ως Αχλ αλ-Σούνα ουα αλ-Τζαμά'αχ (άνθρωποι της παράδοσης και της ενοποίησης), έτσι ώστε να ξεχωρίζουν από τους Σιίτες, οι οποίοι απέρριψαν τον Αμπού Μπακρ ως διάδοχο του Προφήτη Μωάμεθ, υπέρ του Αλή.

Οι πρώτοι τέσσερις χαλίφηδες είναι γνωστοί στους Σουνίτες, ως Ρασιντούν (Ορθώς Καθοδηγούμενοι).

 Οι Σουνίτες αναγνωρίζουν 

-  ως πρώτο Χαλίφη τον προαναφερθέντα Αμπού Μπακρ, 

ως δεύτερο τον Ομάρ,

 ως τρίτο τον Ουθμάν

 και ως τέταρτο, όπως αναφέρθηκε ανωτέρω, τον Αλή.

Μετά τους τέσσερις πρώτους χαλίφηδες, το Χαλιφάτο έγινε δεκτό ως πολιτικό σύστημα από δυναστείες όπως αυτές των Αββασιδών, των Οθωμανών και της αυτοκρατορικής δυναστείας Μουγκάλ της Νότιας Ασίας. Ήταν επίσης δεκτό για σχετικά μικρό χρονικό διάστημα, από άλλες ανταγωνιστικές δυναστείες στην Ισπανία, τη Βόρεια Αφρική και την Αίγυπτο.

Ο Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ κατήργησε το σύστημα του οθωμανικού χαλιφάτου μετά την έξωση του Αμπντούλ Μετζίτ Β΄ από την μέχρι τότε Οθωμανική Αυτοκρατορία, ιδρύοντας την Τουρκική Δημοκρατία ως ένα κοσμικό κράτος.

Σχολές του Νόμου

Σήμερα οι Σουνίτες διακρίνονται σε 4 επιμέρους κλάδους διδαχής του ισλαμικού νόμου, τους Χαναφίτες που εκπροσωπούν το λόγο, τους Μαλικίτες, τους Σαφιίτες και τους Χανμπαλίτες. Υπάρχουν και οι Ζαχιρίτες που αντιπροσωπεύουν την παράδοση, όπως και άλλες σχολές οι οποίες έχουν εκλείψει.

Τα ονόματα αυτών των κλάδων λήφθηκαν από τα ονόματα που έφεραν οι ισάριθμοι ιμάμηδες, δάσκαλοι του ισλαμικού νόμου, δηλαδή ο Χανίφα της Κούφας, ο Μαλίκ της Μεδίνας, ο Σάφι του Καΐρου και ο Χανμπάλ της Βαγδάτης.


 
Το Μουσουλμανικό ιερό Πράσινος Θόλος χτισμένο δίπλα στο Μαυσωλείο του Προφήτη Μωάμεθ, Μεδίνα, Σαουδική Αραβία.



 
Το Μεγαλοπρεπές Τέμενος Ούκμπα, σημαντικό κέντρο της σχολής των Μαλικιτών, Καϊρουάν, Τυνησία.


   -------------------------------------------------------------------------------------------------



Σιιτικό Ισλάμ


Χαντίθ του Μωάμεθ, προφήτη του Ισλάμ, για τον Αλί


Ο Σιιτισμός είναι ένας από τους δυο κύριους κλάδους του Ισλάμ. Η λέξη προέρχεται από το αραβικόσι’α που σημαίνει "μερίδιο". Η Σι'ατ Αλί (Αραβικάشيعة علي‎ ​, που σημαίνει "παράταξη του Αλή" ή "ομάδα του Αλή") είναι μια από τις τρεις παλαιότερες υποδιαιρέσεις του Ισλάμ. Οι οπαδοί της, οι Σιίτες, θεωρούν τον Αλή, τον γαμπρό του Προφήτη Μωάμεθ, ως διάδοχό του στην ηγεσία της μουσουλμανικής κοινότητας.

Η Ονομασία

Μετά τον θάνατο του Μωάμεθ οι μουσουλμάνοι διχάστηκαν εξ αιτίας του ζητήματος της διαδοχής του. Η βασική αντίρρηση προήλθε από όσους πίστευαν ότι χαλίφης μπορεί να γίνει μόνο κάποιος άνθρωπος που κατάγεται από την οικογένεια του προφήτη. Οι υποστηριχτές αυτής της άποψης ονομάστηκαν σιίτες, (σι'ατ Αλή, «παράταξη του Αλή»• ο Αλή ήταν εξάδελφος του Μωάμεθ και είχε παντρευτεί την κόρη εκείνου, τη Φάτιμα). Οι υποστηρικτές της άλλης άποψης, που αναγνωρίζουν ως πρώτο διάδοχο του Προφήτη Μωάμεθ τον χαλίφη Αμπού Μπακρ, ονομάζονται Σουνίτες.

Η Πίστη

Οι Σιίτες έχουν ως αγίους μεγαλομάρτυρες, τον Αλή και τον γιό του Χουσεΐν ιμπν Αλί, οι οποίοι δολοφονήθηκαν από τον Μωαβία, τον ιδρυτή της δυναστείας των Ομαγιάδων χαλιφών. Μια φορά το χρόνο οι πιστοί του Σιισμού, σε ανάμνηση των μαρτυρίων του Χουσεΐν, αυτομαστιγώνονται και αυτοβασανίζονται σε λατρευτικές εκδηλώσεις που κρατούν 10 μέρες .





Το Ζουλφικάρ με και χωρίς την ασπίδα. Φατιμιδική απεικόνιση του σπαθιού του Αλί χαραγμένη στις Πύλες της Παλιάς πόλης του Καΐρου, της ονομαζόμενης Μπαμπ αλ-Νασρ. Δύο σπαθιά πάρθηκαν ως λάφυρα από το ναό της ειδωλολατρικής θεότητας Μανάτ, κατά τη διάρκεια της επιδρομής του Σα'ντ ιμπν Ζαΐντ αλ-Ασαλί. Ο Μωάμεθ το έδωσε στον Αλί, λέγοντας του ότι το ένα από αυτά ήταν το Ζουλφικάρ, το οποίο έγινε το διάσημο σπαθί του Αλί και αργότερα το σύμβολο του Σιιτισμoύ.



Τέμενος του Μάχντι, Τζαμκαράν, Κομ, Ιράν.




Το Ισλαμικό Κέντρο της Αμερικής (Islamic Center of America), Ντίαρμπορν, Μίσιγκαν, ΗΠΑ



Πρόσοψη του ιερού σιιτικού τεμένους του Ιμάμη Αλί, Νατζάφ, Ιράκ


Τέμενος των Ιμάμη Χουσεΐν, Αλί Ακμπάρ, Αλί Ασγκάρ, Χαμπίμπ ιμπν Μανταχίρ, μαρτύρων της Καρμπάλα, και Ιμπραήμ ιμπν Ιμάμ Μούσα αλ-Καντίμ, Καρμπάλα, Ιράκ.

         ---------------------------------------------------------------------------------

Η λέξη "Χαντίθ" σε αραβική καλλιγραφική γραφή




Η λέξη "Χαντίθ" σε αραβική καλλιγραφική γραφή

Χαντίθ

Με τον όρο χαντίθ (αραβικά: حديث) αναφερόμαστε στην ισλαμική παράδοση που παραδίδει τα λόγια και τις πράξεις του προφήτη Μωάμεθ ή ακόμα την έγκρισή του για ό,τι ειπώθηκε ή τελέστηκε ενώπιόν του. Η λογοτεχνία των χαντίθ αναγνωρίζεται σήμερα ως βασικό θεμέλιο του Ισλάμ, δεύτερη σε αξία μετά το Κοράνιο. Μετά το θάνατο του Μωάμεθ, το Κοράνιο παρέμενε η κύρια πηγή καθοδήγησης των πιστών, ωστόσο σταδιακά, και καθώς νέα προβλήματα παρουσιάζονταν, δημιουργήθηκε η ανάγκη ύπαρξης μιας δευτερεύουσας επικουρικής πηγής.

Με τη συστηματοποίηση της καταγραφής των παραδόσεων και τη δημιουργία των πρώτων γραπτών συλλογών, τα χαντίθ αποτελούνταν από δύο διακριτά μέρη: την αλυσίδα των ανθρώπων που μετέδωσαν κάθε καταγεγραμμένη παράδοση (ισνάντ ή σανάντ) και το κείμενο της παράδοσης (ματν). Αρχικά, οι πρώτες συλλογές συγκέντρωναν τις παραδόσεις που παρέδιδε κάθε ακόλουθος του Μωάμεθ. Σύντομα διαπιστώθηκε πως αυτή η ταξινόμηση δημιουργούσε πρακτικά προβλήματα, καθώς υπήρχε συχνά η ανάγκη αναζήτησης μιας παράδοσης με βάση το θέμα που διαπραγματευόταν, γεγονός που οδήγησε στην ανάπτυξη ανάλογων συλλογών.

Η μελέτη των χαντίθ ονομάζεται «ουλούμ αλ-χαντίθ» (αραβ. علم الحديث, ulūm al-ḥadīth, μτφρ. «επιστήμη των χαντίθ») και συνίσταται στη διερεύνηση της αυθεντικότητας των παραδόσεων. Έξι συλλογές θεωρούνται εγκυρότερες. Μεγαλύτερο κύρος έχουν εκείνες του ιμάμη αλ-Μπουχαρί (θαν. 870) και του Μουσλίμ (θαν. 271/875), ενώ ακολουθούν τα χαντίθ των Αμπού Νταούντ (θαν. 888), αλ-Τιρμίντι (θαν. 279/892), αλ Νασάι (θαν. 303/915) και ιμπν Ματζάχ (θαν. 273/886). Οι συλλογές αυτές αναγνωρίζονται από τους Σουνίτες. Οι Σιίτες αναγνωρίζουν χαντίθ που με αναδρομή στο παρελθόν μπορούν να αποδοθούν στην οικογένεια του Αλί ιμπν Αμπού Τάλιμπ. Οι μελετητές των χαντίθ διακρίνουν τρεις κατηγορίες σύμφωνα με την αξιοπιστία τους: τα Σαχίχ (ṣaḥīḥ), δηλ. γνήσιες συλλογές για τις οποίες επαληθεύεται η αλυσίδα διάδοσης των παραδόσεων και το κείμενό τους, τα Χασάν (ḥasan) που θεωρούνται αξιόπιστα όσον αφορά στις παραδόσεις που παραδίδουν, αλλά αμφισβητείται η αλυσίδα διάδοσής τους και τα Νταΐφ (ḍaˤīf) των οποίων αμφισβητείται τόσο το περιεχόμενο όσο και η πορεία διάδοσης των παραδόσεων.

                             --------------------------------------------------------------------


Σαρία

Με τον όρο σαρία (Shari'a) ο δρόμος προς την πηγή ύδατος από το ρήμα "shara'a" (شرع), που σύμφωνα με το Λεξικό του Ιερού Κορανίου του Αμπντούλ Μανάν Ομάρ σχετίζεται με την ιδέα ενός συστήματος θείου νόμου, μιας ατραπού πίστης και πρακτικής, εννοείται ο ισλαμικός θρησκευτικόςκώδικας διαβίωσης. Είναι εμπνευσμένη από το Κοράνιο και χρησιμοποιείται ως αναφορά στο ισλαμικό δίκαιο, αλλά και τον ισλαμικό τρόπο ζωής γενικότερα.

Ιστορική προοπτική

Η Σαρία θεμελιώνεται καταρχήν στον 7ο αι. στο Κοράνιο και τη Σουνά, δηλαδή τις ρήσεις, τις πρακτικές και τις διδασκαλίες του προφήτη Μωάμεθ. Λαμβάνοντας υπόψιν ότι σε κανένα δίκαιο δεν υφίσταται η έννοια της παρθενογένεσης η Σαρία φέρεται ενίοτε ως σύστημα που έχει δεχθεί επιρροές από το ρωμαϊκό δίκαιο, δεδομένου ότι αναπτύχθηκε κυρίως τον 8ο αι. σε περιοχές της άλλοτε ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, όπως και σε χριστιανικές περιοχές του Ιράκ, στις οποίες οι μουσουλμανικές κοινότητες χρειάστηκε να διαμορφώσουν το δικό τους δίκαιο, πολύ πριν επηρεάσει η αρχαιοελληνική φιλοσοφίατην ισλαμική θεολογία. Άλλωστε σχολές δικαίου με την αυστηρή έννοια του όρου ξεπήδησαν στη Συρίακαι το Ιράκ πριν το τέλος του Χαλιφάτου των Ομαγιαδών, περίπου το 750. Σε όλες τις περιόδους τηςιστορίας διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο η συναίνεση της μουσουλμανικής κοινότητας στον καθορισμό και τη χρήση αυτού του θεολογικού ουσιαστικά εγχειριδίου.

Αναπτυσσόμενη σχεδόν δύο αιώνες μετά τον θάνατο του Μωάμεθ, το 632, η Σαρία ακολούθησε την ανάπτυξη της ισλαμικής αυτοκρατορίας στη βόρεια Αφρική δυτικά και την Κίνα ανατολικά. Λαμβανομένου υπ' όψιν ότι ο προφήτης Μωάμεθ θεωρείτο ο ευσεβέστερος των πιστών, η ζωή του και οι τρόποι του έγιναν πρότυπο για τους μουσουλμάνους και καταγράφηκαν από λογίους στο Χαντίθ. Δεδομένου ότι κάθε διακριτή κοινότητα προσπάθησε να συμφιλιώσει τα τοπικά ήθη με το Ισλάμ, η χαντίθ λογοτεχνία αναπτύχθηκε σε ξεχωριστές σχολές ισλαμικής σκέψης: Από αυτές ξεχωρίζουν οισουνιτικές σχολές, Χανμπαλί, Μαλίκι, Σαφί'ι και Χαναφί και οι σιιτική σχολή Τζα'φαρί.
Σημαντική για την ανάπτυξη της Σαρία υπήρξε η διαφωνία ανάμεσα σε δύο από τους ιδρυτές της, τον Μαλίκ ιμπν Ανάς και τον μαθητή του Ιμπν αλ-Σαφ'ί στο ζήτημα της αξιοπιστίας των διάφορων Χαντίθ. Ο Μαλίκ ιμπν Ανάς χρησιμοποίησε επιπλέον πηγές για τη διαμόρφωση της σαρία, όπως ο πρακτικός βίος των Μεδινέζων, καθώς δυνητικά οδηγούσε πίσω στον βίο του Προφήτη. Η πηγή του αμφισβητήθηκε από πολλούς λογίους, καθώς η συναίνεση δεν μπορεί να στηρίζεται μόνο στις εθιμικές πρακτικές των κατοίκων της Μεδίνας, αποκλείοντας τους υπόλοιπους μουσουλμάνους. Ο Ιμπν αλ-Σαφ'ί θεώρησε πως ήταν αναγκαίο να διερευνήσει κάθε «χαντίθ» ξεχωριστά, από την εποχή του Μωάμεθ και πέρα. Επί μακρόν οι ισλαμιστές λόγιοι ασχολήθηκαν με το ποιο «χαντίθ» είναι αληθές και ποιο όχι, γεγονός που οδήγησε σε συγκρούσεις για την ορθή εφαρμογή του νόμου της σαρία. Οι πρωτοποριακές τεχνικές που εισήγαγε ο Αλ-Σαφ'ί ήταν:

Η αναλογική αιτιολόγηση για την ανάπτυξη νέων νόμων από τους ήδη υπάρχοντες.

Η τεχνική της αποδοχής της συναίνεσης μια μουσουλμανικής κοινότητας, με αιτιολογία ότι ο Αλλάχ δε θα επέτρεπε να είναι μια ολόκληρη μουσουλμανική κοινότητα λανθασμένη σε ζητήματα βασικών ισλαμικών αρχών.

Πρωτοπόρα μορφή της διαμόρφωσης του ισλαμικού νόμου υπήρξε ο ιμάμης Αμπού Χανίφα, ιδρυτής της σχολής Χαναφί. Η σχολή Χαναφί και η σχολή Μαλίκι είναι οι πρώτες που καταγράφονται σε διαφορετικά νομικά συμπιλήματα, με σημαντικές διαφορές μεταξύ τους εξαιτίας κυρίως του γεγονότος ότι αναπτύχθηκαν σε διαφορετικά κοινωνικά περιβάλλοντα.

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η Σαρία δεν εφαρμόζεται παρά μόνο στην Ελληνική Θράκη όπου οι Μουσουλμάνοι Έλληνες προσφεύγουν στο ιεροδικείο(Μουφτής ) Κομοτηνής, Ξάνθης ή Διδυμοτείχου σε υποθέσεις γάμου, διαζυγίου, διατροφών, επιτροπειών, κηδεμονιών, επιτροπείας, χειραφεσίας ανηλίκων, ισλαμικών διαθηκών και της εξ αδιαθέτου διαδοχής. Απόφαση του Αρείου Πάγου του 2013 ή μη τι άλλο επεκτείνει την εφαρμογή της Σαρίας.

                                      ---------------------------------------------

Τζιχάντ

Ο διεθνής σήμερα όρος Τζιχάντ (αραβικά:جهاد, IPA: /ʤɪhæːd/) είναι αραβική λέξη που σημαίνει γενικά αγώνας, προσπάθεια, το να μοχθεί κανείς με όλες του τις δυνάμεις ή να αντιμάχεται οποιoδήποτε αντικείμενο αποδοκιμασίας, το κίνημα του αγώνα αυτού ονομάζεται Τζιχαντισμός. Όταν συνοδεύεται από τη φράση "φι σαμπίλ Αλλά[χ]", ( في سبيل الله), η οποία αποδίδεται "για το δρόμο του Θεού", αποκτά ιδιαίτερο νόημα και σημαίνει τον αγώνα για το Θεό. Αποτελεί ένα από τα κεντρικά δόγματα του Ισλάμ και αναφέρεται ορισμένες φορές ως ο έκτος πυλώνας του, χωρίς όμως να κατέχει πραγματικά μία τέτοια θέση. Ως θρησκευτικό καθήκον, η τζιχάντ θεωρείται πως ενισχύει την πίστη και αποτελεί ανάλογο της αφοσίωσης τουμοναχού στην υπηρεσία του Θεού, όπως ισχύει στον χριστιανισμό. Σε ορισμένα χαντίθ αναφέρεται ως «μοναχισμός του Ισλάμ», «πράξη αγνής αφοσίωσης», καθώς και μία από τις «πύλες του παραδείσου».

Στο Κοράνιο αναφέρονται τέσσερις βασικές κατηγορίες τζιχάντ με την έννοια του αγώνα, η "τζιχάντ αλ-ναφς" (του ίδιου του εαυτού, - επί της ηθικής ζωής), η "τζιχάντ αλ-λισάν" (της γλώσσας, - επί της θεολογίας), η "τζιχάντ αλ-γιαντ" (του χεριού, - επί των πράξεων) και η "τζιχάντ αλ-σάιφ" (του ξίφους - η δια του πολέμου επβολή). Σύμφωνα με ένα χαντίθ, ο Μωάμεθ επιστρέφοντας από μία μάχη είπε στους συντρόφους του πως "Επιστρέψαμε από μία μικρή τζιχάντ (του ξίφους) στη μεγάλη τζιχάντ (του εαυτού)". Παρομοίως, η παράδοση των Σούφι αναγνώρισε ως υπέρτατη μορφή τζιχάντ τον πνευματικό αγώνα για επιβολή στα κατώτερα ένστικτα της ανθρώπινης φύσης, αν και συγχρόνως, βιογραφίες ασκητών της κοινότητας των Σούφι μαρτυρούν πως συμμετείχαν επίσης σε στρατιωτικές επιχειρήσεις, χωρίς να υποβαθμίζουν ή να αγνοούν τη μικρή τζιχάντ. Άτομο που εμπλέκεται σε τζιχάντ καλείται μουτζάχιντ (αν και στην καθημερινή χρήση συνήθως παρατονίζεται ως "μουτζαχίντ"), με τον πληθυντικό να είναιμουτζαχεντίν.

Παλαιότερα στον όρο τζιχάντ αποδίδονταν ο πόλεμος προσηλυτισμού για την εξάπλωση του Ισλαμισμού αν και η πλειονότητα των ερμηνευτών του Κορανίου δεν ασπάζονται την συναφή ερμηνεία ότι δηλαδή οι (ορθόδοξοι) μουσουλμάνοι θα πρέπει να διάγουν ολόκληρο το βίο τους διεξάγοντας συνεχείς ιερούς πολέμους. Ο όρος τζιχάντ αποδίδεται συχνά ως "ιερός πόλεμος", ωστόσο υποστηρίζεται ότι η απόδοση αυτή είναι λανθασμένη. Ο όρος ιερός πόλεμος δεν απαντάται στο Κοράνιο, ενώ κατά την ισλαμική θεώρηση, κανένας πόλεμος δεν είναι ιερός. Η αναγκαιότητα ένοπλης συμπλοκής αναφέρεται σε αρκετούς στίχους του Κορανίου. Ως ιδιαιτέρως ενδεικτικά αναφέρονται τα εδάφια 2:190-193 και 9:5. Σύμφωνα με την παραδοσιακή ερμηνεία, οι στίχοι αυτοί πρέπει να συσχετίζονται με το μήνυμα του Κορανίου στην ολότητά του. Στο Κοράνιο δεν απουσιάζουν αναφορές σε μια βίαιη μορφή τζιχάντ, ωστόσο με τον όρο αυτό δεν εννοείται πάντα η εχθροπραξία, ενώ χρησιμοποιείται αυτούσιος σχετικά λίγες φορές για να περιγράψει τη μάχη με το σώμα. Ορισμένοι στίχοι περιγράφουν έναν αμιγώς πνευματικό αγώνα (βλ. ενδεικτικά Κοράνιο 22:78), ωστόσο άλλοι τοποθετούν πνευματικά υψηλότερα όσους πολεμούν (βλ. ενδεικτικά Κοράνιο 4:95).

Από την εποχή του Μωάμεθ, οι λόγιοι του Ισλάμ διέκριναν συνολικά περισσότερες από 14 κατηγορίες τζιχάντ, με αποτέλεσμα η έννοιά της να μην ταυτίζεται απλοϊκά με εκείνη του πολέμου, όπως συχνά πιστεύεται σήμερα. Σύμφωνα με αρκετούς μελετητές η εχθροπραξία αποτελεί μόνο μία από τους διαφορετικούς τύπους τζιχάντ. Στη σύγχρονη εποχή, η τζιχάντ γίνεται αντιληπτή μέσα από ένα ευρύ φάσμα απόψεων, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται συντηρητικές θεωρήσεις με βάση τον κλασικό ισλαμικό νόμο, καθώς και ακραίες τοποθετήσεις που προωθούν τη βία. H έννοια της τζιχάντ χρησιμοποιήθηκε τόσο για να προάγει την αφοσίωση των πιστών όσο και για τη διεξαγωγή πολέμου προς υπεράσπιση της θρησκείας ή τον προσυλητισμό. Το σύγχρονο Ισλάμ αποδίδει έμφαση στον εσωτερικό πόλεμο του ανθρώπου και εγκρίνει τη σύρραξη με άλλα έθνη μόνο ως αμυντικό μέσο στην περίπτωση που κινδυνεύει η πίστη. Στη διάρκεια της ισλαμικής ιστορίας, πόλεμοι εναντίον μη Μουσουλμάνων ονομάζονταν τζιχάντ ώστε να αποκτήσουν θρησκευτική χροιά, αν και προωθούνταν για πολιτικούς σκοπούς.

Αρκετοί είναι οι στίχοι του Κορανίου και των παραδόσεων του Ισλάμ σύμφωνα με τους οποίους ο παράδεισος προσφέρεται σε όσους χάνουν τη ζωή του σε τζιχάντ. Πολλές ισλαμικές οργανώσεις έχουν επιλέξει ως τίτλο τη λέξη τζιχάντ. Γνωστότερες είναι το Κίνημα της Ισλαμικής Τζιχάντ στην Παλαιστίνη, η Αιγυπτιακή Ισλαμική Τζιχάντ, η Αλ Τζιχάντ της Υεμένης, η Αλ Τζιχάντ του Μπαγκλαντές και η Χαρακάτουλ Τζιχάντ του Πακιστάν.

                          -----------------------------------------------------


Η λέξη "Κοράνιο" σε αραβική καλλιγραφική γραφή


Η λέξη "Κοράνιο" σε αραβική καλλιγραφική γραφή



Το Κοράνιο ή Κοράνι (στα Αραβικάأَلْقُرآن‎ ​, al-qur'ān αλ Κουράν) είναι το ιερό βιβλίο του Ισλάμ. Το όνομά του σημαίνει κυριολεκτικά "Απαγγελία" και ονομάζεται συχνά "αλ Κουράν αλ Καρίμ", δηλαδή το "Ευγενές Ανάγνωσμα". Οι Μουσουλμάνοι πιστεύουν ότι το Κοράνιο είναι ο λόγος του Θεού, η καταγραφή της αποκαλυψης του στο ανθρώπινο γένος, έτσι όπως μεταδόθηκε στον προφήτη Μωάμεθ σε μια περίοδο 23 ετών από τον άγγελο Τζιμπριήλ (Γαβριήλ).

Η δομή του έργου

Το Κοράνιο συντίθεται από 114 σούρας (σουράτ = κεφάλαια) που αναπτύσσονται σε ένα σύνολο 6.236 αγιάτ (αγιάτ=στίχους). Κάθε σούρα περιλαμβάνει από 3 μέχρι 286 στίχους. Οι πρώτες σούρες είναι οι πλέον σύντομες που χαρακτηρίζονται από ποιητικό λόγο σε ρυθμική μορφή. Οι επόμενες δεν παρουσιάζουν παρόμοια χαρακτηριστικά πλην όμως έχουν έκδηλες επιδράσεις από τον Ιουδαϊσμό και τον Χριστιανισμό με πολλές επαναλήψεις, όπως παρατηρείται ομοίως και στα λεγόμενα εξ αποκαλύψεως βιβλία της Παλαιάς Διαθήκης π.χ. στους Ψαλμούς.

Ο ακριβής αριθμός των στίχων του Κορανίου, αποτελεί θέμα συζήτησης, καθώς υφίστανται διαφορετικές μέθοδοι αρίθμησης. Για παράδειγμα η σέκταπου ιδρύθηκε από τον χαλίφη Ρασάντ ισχυρίζεται ότι ο ακριβής αριθμός των στίχων είναι 6.346. Οι Μουσουλμάνοι συνήθως αναφέρονται στα σούρα όχι με τον αριθμό τους, αλλά με την επικεφαλίδα τους. Η διάταξη των σούρα δεν είναι χρονολογική —σύμφωνα δηλαδή με την περίοδο που αποκαλύφθηκαν κατά τους μουσουλμάνους λογίους— αλλά σύμφωνα με το πως μεταδόθηκε στον προφήτη Μωάμεθ από τον άγγελο Τζιμπριήλ (Γαβριήλ). Μετά από μια σύντομη εισαγωγή ακολουθεί το μεγαλύτερο κεφάλαιο και το Κοράνιο κλείνει με τα μικρότερα σε έκταση.

Η γλώσσα

Το Κοράνιο είναι ένα από τα πρώτα κείμενα που γράφτηκαν σε μια πρώιμη μορφή της αραβικής γλώσσας, τη λεγόμενη Κορανική που είναι η καθαρότερη (καθαρεύουσα) γλώσσα της Χετζάζης (σημερινής Σαουδικής Αραβίας). Στην πραγματικότητα επιβιώνουν ως σήμερα μόνον πέντε προϊσλαμικές επιγραφές που επιβεβαιώνουν τη γραπτή μορφή της γλώσσας σε εκείνη την εποχή και ένα κείμενο, του οποίου όμως η χρονολόγηση αμφισβητείται, το Μουαλλακάτ, δηλαδή οι Απαγορευμένες Ωδές.

Μετά τον θάνατο του Μωάμεθ, το 632, το Ισλάμ ξέφυγε από τα σύνορα της Αραβίας και κατέκτησε ένα μεγάλο μέρος του αποκαλούμενου τότε "πολιτισμένου κόσμου". Συνεπώς οι Άραβες ως κατακτητές, αντιμέτωποι με εκατομμύρια αλλόγλωσσων υπηκόων, απέκτησαν ένα σημαντικό πρόβλημα επικοινωνίας. Αυτό ακριβώς το πρόβλημα ήταν που ώθησε τη γλώσσα σε μια σημαντική αλλαγή και κυρίως στην απώλεια της πολυπλοκότητάς της και του δυσνόητου λεξιλογίου. Αρκετές γενιές μετά το θάνατο του Μωάμεθ, πολλά εδάφια του Κορανίου έγιναν δυσνόητα για τον μέσο αραβόφωνο πληθυσμό.

Οι μουσουλμάνοι ισχυρίζονται ότι το Κοράνιο διαθέτει τα χαρακτηριστικά της πνευματικής ποίησης και χάρης και είναι η ίδια η λογοτεχνική του τελειότητα μια απόδειξη της θείας προέλευσής του. Εφόσον αυτή η τελειότητα είναι εμφανής μόνον σε εκείνους που μιλούν Αραβικά, μόνον το αρχικό κείμενο θεωρείται το πραγματικό Κοράνιο. Όλες οι άλλες μεταφράσεις έχουν απλά σχολιαστικό χαρακτήρα. Σύμφωνα μάλιστα με την παράδοση στη μετάφρασή του το ιερό βιβλίο δεν πρέπει ποτέ να λέγεται απλά Κοράνιο, για να μη συγχέεται με άλλες "απαγγελίες" και πρέπει να συνοδεύεται από επιθετικούς προσδιορισμούς όπως το Ένδοξο, το Ευγενές κ.α.

Ο μουσουλμάνος λόγιος θα πρέπει να είναι ικανός να διαβάσει και να καταλάβει το Κοράνιο στην αρχική του μορφή. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο αρκετοί πιστοί που δε γνωρίζουν την Αραβική, αποστηθίζουν το αρχικό κείμενο, θεωρώντας ότι με αυτή την πράξη τους πλησιάζουν περισσότερο τον Θεό.

 

Διακοσμητική σελίδα του Κορανίου, Ιράκ


  -----------------------------------------------------------------------------------------------

Η ιστορία του Κορανίου

Ο Μωάμεθ δεν ήξερε να διαβάζει ή να γράφει. Απλώς απήγγειλε ό,τι του αποκαλυπτόταν, προκειμένου να το αποστηθίσουν και να το καταγράψουν οι σύντροφοί του. Οι Μουσουλμάνοι λόγιοι πιστεύουν ότι το κορανικό κείμενο αντιστοιχεί ακριβώς σε αυτά που αποκαλύφθηκαν στον Μωάμεθ μέσω του αγγέλου Τζιμπριήλ (Γαβριήλ). Οι αποκαλύψεις δόθηκαν σε μια περίοδο 20 με 23 χρόνων περίπου, από το 610ως το θάνατό του το 632.

Τον καιρό του θανάτου του Προφήτη Μωάμεθ, πολλές απο τις αποκαλύψεις του Θεού προς το πρόσωπό του βρίσκονταν ήδη καταγεγραμμένες. Οι αποκαλύψεις γράφονταν σε διάφορα υλικά, που βρίσκονταν πρόχειρα εκεί γύρω, κυρίως σε φοινικόφυλλα, σε δέρματα, και σε κόκκαλα. Επί χαλιφείας του Αμπού Μπακρ και κατά τη διάρκεια των πολέμων κατά των Αποστατών, η μάχη στους Κήπους του Θανάτου στη κοιλάδα Γιαμαμάχ ανάμεσα σε μουσουλμάνους και αποστάτες απο το Ισλάμ -κόστισε τη ζωή των περισσοτέρων από τους πιστούς του Μωάμεθ, που είχαν ακούσει τις αποκαλύψεις του Θεού και τη διδασκαλία του Προφήτη τους. Ο κίνδυνος να χαθεί για πάντα ο Λόγος του Θεού ήταν άμεσος. Ο πρώτος που συνειδητοποίησε τον κίνδυνο ήταν ο επόμενος μετά τον Αμπού Μπακρ, χαλίφης, ο Ουμάρ ιμπν αλ-Χαττάμπ.

Ο Αμπού Μπακρ, τότε, επιφόρτισε τον 21χρονο Ζαγίντ ιμπν Θααμπίτ, έναν από τους ανσάρ, και έναν από τους τέσσερεις που κατέγραφαν τα λεγόμενα του προφήτη κατά τη διάρκεια της ζωής του, να καταγράψει και να συγκεντρώσει αυτά που θυμόντουσαν οι Κουράα (έτσι λέγονταν αυτοί που είχαν απομνημονεύσει ολόκληρο το Κοράνι) και οτιδήποτε είχε γραφεί αποσπασματικά, σε ένα βιβλίο. Ο Ζαγίντ αναφέρει: «… έτσι άρχισα να ψάχνω να βρω τα διάφορα κομμάτια του Κορανίου που ήταν γραμμένα σε φοινικόφυλλα, στην επιφάνεια επίπεδων πετρών, σε κομμάτια δέρματος, στις καρδιές των ανθρώπων, και στα κόκκαλα (συνήθιζαν να γράφουν στα κόκκαλα της ωμοπλάτης των καμήλων και των προβάτων). Συνέχισα να ψάχνω μέχρι που ανακάλυψα και το τελευταίο κομμάτι (κεφάλαιο) του Κορανίου που ήταν τελείως εξαφανισμένο.» Μετά κατέγραψε τις διηγήσεις των ανθρώπων που είχαν απομνημονεύσει κομμάτια ή και ολόκληρο το Κοράνι. Όπως γράφει ο Πέρσης θεολόγους Al Baghawee στο βιβλίο του Sharh as –Sunnah (4/522) οι άνθρωποι που τα υπαγόρευαν ήταν τόσο έντιμοι και τόσο θρήσκοι που δεν τόλμησαν να αλλάξουν ή να ξεχάσουν ούτε τελεία από το Λόγο του Θεού.
Οι κύλινδροι του Κορανίου που μαζεύτηκαν έμειναν στη φύλαξη του Αμπού Μπακρ μέχρι που πέθανε, μετά πέρασαν στη φύλαξη του Ομάρ μέχρι που πέθανε και αυτός και μετά στη φύλαξη της κόρης του, Χάφσα μπιντ Ομάρ.

Ο Ζαγίντ έκανε πολλά αντίγραφα από το κείμενο που τελικά έφτιαξε, αλλά συν τω χρόνω, καινούρια, διαφορετικά και μερικές φορές αλληλοσυγκρουόμενα αποσπάσματα μπήκαν στα αντίγραφα που κυκλοφορούσαν σε μια ευρεία επικράτεια πια. Τελικά, διαφορετικά κείμενα διάβαζαν οι μουσουλμάνοι της Μεδίνας, διαφορετικά της Συρίας και διαφορετικά του Ιράκ.

Έτσι κατά τη διάρκεια της χαλιφείας του Οθμάν ιμπν Αφφάν, το αυθεντικό κείμενο που ήταν στη φύλαξη της Χάφσα, διασταυρώθηκε με τα κείμενα που επικρατούσαν σε όλη την μουσουλμανική επικράτεια. Αυτά, τα αντίγραφα που ετοιμάστηκαν πάλι από την Ζαγίντ και με τη βοήθεια ενός συμβουλίου στη Μεδίνα, μοιράστηκαν πάλι σε όλες τις πόλεις, φέρνοντας τη σφραγίδα της αυθεντικότητας και της έγκρισης των αρχών και τα άλλα κείμενα διατάχτηκε να καταστραφούν.
Από το τότε αυτό το κείμενο διαφυλάχτηκε απολύτως, ώστε να είμαστε βέβαιοι ότι ακόμα και σήμερα έχουμε μπροστά μας, το κείμενο της εποχής του Οθμάν.


  --------------------------------------------------------------------------------------------



Θεολογία του Ισλάμ

Η Ισλαμική θεολογία έχει ως κεντρικό σημείο αναφοράς τον όρο "Καλάμ", ο οποίος σημαίνει λόγος, κρίση και δηλώνει την ισλαμική δογματική θεολογία.

Το Καλάμ ξεκινά με την αποκαλυφθείσα παράδοση και χρησιμοποιεί ορθολογιστικές μεθόδους προκειμένου να κατανοηθεί και να λυθούν οι αντιφάσεις. Διά μέσου της φιλοσοφίας προσπαθεί να χτίσει μια συστηματική κοσμοθεωρία με βάση τον λογικό και επιστημονικό συλλογισμό.

Διάφοροι ισλαμιστές φιλόσοφοι ανέπτυξαν πλήρη λογικά συστήματα, βασισμένα κατά μεγάλο μέρος στις διδασκαλίες του Αριστοτέλη.

Αρχικά, η ισλαμική θεολογία εκδηλώθηκε στα πλαίσια των αντιπαραθέσεων με τους Χριστιανούς και τους Εβραίους. Δεδομένου ότι οι διατυπώσεις των βασικών δογμάτων του Ισλάμ έγιναν πιό σύνθετες, οι μουσουλμάνοι θεολόγοι άρχισαν σύντομα τις μεταξύ τους αντιπαραθέσεις για τις διαφορετικές ερμηνείες του Ιερού Κορανίου, αναπτύσσοντας έτσι τα θεμέλια της ισλαμικής θεολογίας.

Οι επαναλαμβανόμενες συζητήσεις μεταξύ των ισλαμιστών μελετητών για τη φύση του Θεού συνέχισαν να εκλεπτύνουν τις έννοιες του ισλαμικού μονοθεϊσμού.

Διάφορες θεολογικές διενέξεις απασχόλησαν τους μουσουλμάνους φιλοσόφους κατά τους πρώτους αιώνες του Ισλάμ, αλλά μέχρι το 10ο αιώνα οι απόψεις του ισλαμιστή θεολόγου Αλ Ασάρι (Al- ashari) και των οπαδών του, γνωστών ως Ασαριτών, επικράτησαν και υιοθετήθηκαν από τους περισσότερους μουσουλμάνους. Ο τρόπος που αυτή η σχολή επίλυσε το θέμα της ελεύθερης βούλησης ήταν να υποστηρίξει ότι καμία ανθρώπινη πράξη δεν θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί εάν ο Θεός δεν το επέτρεπε και ότι η γνώση του Θεού περικλείει όλα αυτά που υπήρξαν, υπάρχουν ή θα υπάρξουν. Αυτή η άποψη επίσης υποστηρίζει ότι είναι θείο θέλημα η νοητική δύναμη του ανθρώπου για ελεύθερες επιλογές. Ο Θεός πρόκειται επομένως να καταστήσει τους ανθρώπους υπεύθυνους για τις ενέργειές τους. Οι απόψεις του Αλ Ασάρι και της σχολής του έγιναν βαθμιαία κυρίαρχες στους Σουνίτες και στο ευρύτερο ορθόδοξο Ισλάμ και επικρατούν ακόμα μεταξύ των περισσότερων μουσουλμάνων. Η τάση των Σουνιτών, εντούτοις, ήταν να ανεχτούν και να διευθετήσουν τις δευτερεύουσες διαφωνίες ώστε να υπογραμμιστεί η συναίνεση της κοινότητας σε θέματα δόγματος.

Η μουσουλμανική θεολογία είναι η θεολογία που προέκυψε από το Κοράνιο και τις προφητικές παραδόσεις (Σούνα Sunnah). Το περιεχόμενο της μπορεί να διαιρεθεί στην καθαυτή θεολογία, τη θεοδικία, την εσχατολογία, την ανθρωπολογία, την αποφατική θεολογία και το θρησκευτικό συγκρητισμό.





ΠΗΓΗ


    ------------------------------------------------------------------------------------------------------




Δημοσιεύτηκε στις 26 Φεβ 2014
Τι είναι πραγματικά το Ισλάμ; του Άχμαντ Ελντίν


Δημοσίευση σχολίου